Cenk Tosun

Pochodzenie

Urodził się 7 czerwca 1991 roku w Wetzlarze w Hesji, w tureckiej rodzinie. Jego ojciec Şenol, pochodzący z Denizli, wyjechał do Niemiec jako 15-latek i pracował na lotnisku we Frankfurcie. Sam marzył o karierze piłkarza, więc od najmłodszych lat szkolił syna: pokazywał mu nagrania goli Gabriela Batistuty, a przez pewien czas zabronił mu kopać piłkę prawą nogą, żeby wyrobił sobie lewą.

Zaczynał w SG Praunheim i SV Raunheim, a w 1997 roku, jako sześciolatek, trafił do Eintrachtu Frankfurt. Ojciec codziennie woził go na treningi z Wetzlaru do Frankfurtu i z powrotem, bo syn nie miał jeszcze prawa jazdy. Tosun wspominał, że w szkole i w Eintrachcie nauczył się niemieckiej dyscypliny, a jego największym marzeniem była gra dla Eintrachtu przed kibicami na stadionie we Frankfurcie.

Kariera

W Eintrachcie grał głównie w rezerwach. U trenera Michaela Skibbe w ciągu dwóch lat dostał tylko kilkanaście minut w Bundeslidze, w jednym meczu z VfL Wolfsburg. W styczniu 2011 roku, rozczarowany brakiem szans, podpisał trzyipółletni kontrakt z Gaziantepsporem. Odrzucił wtedy ofertę Galatasaray, bo obawiał się, że w Stambule nie będzie grał. W pierwszym meczu dla nowego klubu strzelił dwa gole właśnie Galatasaray w Pucharze Turcji (3:2), a w drugiej części sezonu zdobył 10 bramek w 14 meczach ligowych. Skibbe skomentował jego sukces słowami, że liga turecka to nie Bundesliga. Tosun odpowiedział, że Hugo Almeida, napastnik Beşiktaşu, nie strzelił wtedy gola w siedmiu meczach ligowych.

17 maja 2012 roku Gaziantepspor wygrał 3:1 z Orduspor finał Pucharu Spor Toto. Tosun strzelił dwa gole, w tym jeden z rzutu karnego, a przy trzecim minął kilku rywali i wyłożył piłkę Słowakowi Saparze.

Od dziecka kibicował Beşiktaşowi. Gdy w styczniu 2014 roku klub zgłosił się po niego, od razu się zgodził. Żeby transfer doszedł do skutku, zrezygnował z pieniędzy, które był mu winien Gaziantepspor, i sam dopłacił kwotę, o którą kluby się spierały. Podpisał pięcioletni kontrakt z Beşiktaşem, ale do Stambułu przeniósł się dopiero po sezonie. Wybrał numer 23, bo jako chłopiec był fanem Michaela Jordana.

W pierwszych dwóch sezonach był zmiennikiem Demby Ba i Mario Gomeza. Mówił, że wiele się od nich nauczył. Beşiktaş zdobył w 2016 roku mistrzostwo Turcji, a w sezonie 2016/17, za trenera Şenola Güneşa, Tosun grał już w podstawowym składzie i był najlepszym strzelcem drużyny, która obroniła tytuł i doszła do ćwierćfinału Ligi Europy. Jesienią 2017 roku strzelił cztery gole w fazie grupowej Ligi Mistrzów, w tym oba przy zwycięstwie 2:1 w Monako, a Beşiktaş awansował do 1/8 finału kosztem RB Lipsk i AS Monaco.

5 stycznia 2018 roku Everton ogłosił jego transfer w przerwie derbów z Liverpoolem w Pucharze Anglii. Trener Sam Allardyce mówił, że za taką cenę nie ma w Europie lepszego napastnika. Pierwszego gola dla Evertonu Tosun strzelił 3 marca 2018 roku głową w meczu z Burnley, ale w Evertonie nie wywalczył stałego miejsca w składzie.

W styczniu 2020 roku Everton wypożyczył go do Crystal Palace. 18 stycznia, w pierwszym meczu od początku, strzelił głową gola Manchesterowi City na Etihad Stadium, a Palace zremisowało 2:2. Na początku marca zerwał na treningu więzadło krzyżowe przednie w kolanie i musiał przejść operację. W lutym 2021 roku wrócił na wypożyczenie do Beşiktaşu.

Latem 2022 roku wygasł jego kontrakt z Evertonem i Tosun znów podpisał kontrakt z Beşiktaşem. Przy powrocie napisał, że każdy kiedyś wraca do domu. W lipcu 2024 roku podpisał dwuletni kontrakt z lokalnym rywalem, Fenerbahçe. W styczniu 2026 roku klub rozwiązał z nim umowę za porozumieniem stron.

Sukcesy

• 2017 Mistrzostwo Turcji z Beşiktaşem
• 2016 Mistrzostwo Turcji z Beşiktaşem
• 2012 Puchar Spor Toto z Gaziantepsporem

Styl gry

To środkowy napastnik, który najlepiej czuje się w polu karnym. Gra równie dobrze lewą i prawą nogą, co sam uważa za dużą zaletę. Mimo niewysokiego wzrostu dobrze gra głową. Nie jest szybki, ale potrafi grać dla zespołu: w meczu Ligi Mistrzów z FC Porto, sam na sam z bramkarzem, oddał piłkę Andersonowi Talisce.

Od początku kariery w Beşiktaşie, gdy wciąż musiał walczyć o miejsce z zagranicznymi napastnikami, przychodził na treningi wcześniej, ćwiczył dodatkowo po zajęciach i zatrudnił prywatnego trenera.

Reprezentacja

Grał w młodzieżowych reprezentacjach Niemiec, do kadry U-21 włącznie; ostatni raz zagrał w niej 9 lutego 2011 roku z Grecją. W lutym 2011 roku, już jako piłkarz Gaziantepsporu, spotkał się w Stambule z selekcjonerem Turcji Guusem Hiddinkiem i jego asystentem Oğuzem Çetinem. Przyjął propozycję gry dla Turcji. Mówił, że trząsł się z emocji, bo marzył o tym od dziecka. Zadzwonił też do niemieckiej federacji, żeby podziękować za wszystko, co dla niego zrobiła.

W reprezentacji Turcji zadebiutował 15 października 2013 roku w Stambule, wchodząc w 74. minucie za Selçuka İnana w przegranym 0:2 meczu eliminacji mistrzostw świata z Holandią. Porażka zakończyła szanse Turków na awans na mundial.

Na Euro 2016 we Francji Fatih Terim niespodziewanie postawił na niego zamiast Buraka Yılmaza w pierwszym meczu, z Chorwacją. W eliminacjach mistrzostw świata 2018 był najlepszym strzelcem Turcji, z pięcioma golami w dziewięciu meczach, ale drużyna nie awansowała.

Na Euro 2024 w Niemczech, 26 czerwca w Hamburgu, wszedł z ławki w meczu z Czechami, grającymi w osłabieniu od 20. minuty. W czwartej minucie doliczonego czasu zszedł do środka, minął dwóch obrońców i strzelił w dolny róg na 2:1. Zwycięstwo dało Turcji awans do 1/8 finału.