Warszawa rozbłysła w barwach Polonii – Pałac Kultury i Nauki oraz most Śląsko-Dąbrowski rozświetliły się na czarno, biało i czerwono, a kibice hucznie celebrowali 115-lecie ukochanego klubu. Za tym wyjątkowym świętem kryje się historia pełna wielkich triumfów, dramatycznych upadków, kontrowersji i nieustannej walki o przetrwanie. Od mistrzostwa zdobytego na gruzach powojennej Warszawy, przez złoty rok 2000, aż po odbudowę z IV ligi – Polonia Warszawa od 115 lat udowadnia, że jej największą siłą są ludzie, którzy nigdy się od niej nie odwrócili.
Warszawa na chwilę przybrała barwy Polonii. Wieczorem 18 listopada 2026 roku Pałac Kultury i Nauki rozświetlił się czernią, bielą i czerwienią – kolorami, które od pokoleń rozpoznają kibice z Konwiktorskiej. Tę samą symbolikę można było zobaczyć na moście Śląsko-Dąbrowskim. Nad Wisłą rozbłysły race i rakietnice, a zdjęcia iluminacji zaczęły krążyć wśród sympatyków Czarnych Koszul. Za jubileuszową akcją stali kibice Ultras Enigma, przy wsparciu stowarzyszenia Niezwyciężeni. Nie był to zresztą pierwszy sygnał, że Polonia świętuje: pod koniec października, dokładnie o symbolicznej godzinie 19:11, nad częścią stolicy rozświetliło się niebo od fajerwerków. Ich huk wywołał także dyskusje wśród mieszkańców – ale nikt nie miał wątpliwości, że kibice potrafią nadać klubowym urodzinom rozmach.
19 listopada 2026 roku, Polonia skończyła 115 lat. Po dekadach triumfów, upokorzeń, odbudów i kolejnych kryzysów taki widok miał szczególną wymowę: nie był wyłącznie efektownym pokazem świateł, lecz przypomnieniem, że ten klub nadal zajmuje ważne miejsce w sercu Warszawy.
Narodziny pod zaborem rosyjskim
Wszystko zaczęło się jesienią 1911 roku. Warszawa znajdowała się pod zaborem rosyjskim, a niepodległej Polski nie było na mapie Europy. W środowisku uczniowskich drużyn piłkarskich pojawił się pomysł połączenia dwóch zespołów: Stelli i Merkurego. Ważną rolę odegrał Wacław Denhoff-Czarnocki, który zaproponował nazwę „Polonia” – po łacinie „Polska”. Nie była to zatem zwykła, neutralna nazwa klubu. W ówczesnych realiach miała również wydźwięk patriotyczny.
Za datę narodzin Polonii przyjmuje się 19 listopada 1911 roku, kiedy nowy zespół rozegrał pierwszy udokumentowany mecz. Przeciwnikiem była Korona Warszawa, a spotkanie na Agrykoli zakończyło się porażką Polonii 3:4. Historia jednego z najstarszych i najbardziej charakterystycznych klubów polskiej piłki rozpoczęła się więc od przegranej. Być może trudno o lepszy symbol późniejszych losów Czarnych Koszul: wynik nie zawsze był po ich stronie, ale nigdy nie kończył opowieści.

Początkowo piłkarze nosili koszulki w biało-czarne pasy. Jednolite czarne stroje pojawiły się w 1913 roku, a wraz z nimi przydomek „Czarne Koszule”. Dlaczego akurat czerń? Według jednej z tradycji miała symbolizować żałobę po utraconej niepodległości. Według bardziej przyziemnego wyjaśnienia ciemne koszulki były łatwiejsze do zdobycia i praktyczniejsze na błotnistych boiskach. Nie ma potrzeby rozstrzygać tego sporu na siłę. W obu opowieściach jest coś z charakteru dawnej Warszawy: patriotyczny gest i sportowa zaradność.
W 1915 roku Polonia została formalnie zorganizowana jako klub sportowy, a jej pierwszym prezesem został młody Tadeusz Gebethner. Nikt wtedy nie przypuszczał, jak dramatycznie jego osobisty los zwiąże się z historią miasta.
Międzywojenna Polonia: duma stolicy i pierwsi bohaterowie
Po odzyskaniu niepodległości Polonia należała do pionierów polskiego futbolu. 1921 rok przyniósł wicemistrzostwo Polski, ustępując Cracovii. W tym samym roku w pierwszym oficjalnym meczu reprezentacji Polski z Węgrami wystąpili dwaj zawodnicy Polonii: Jan Loth i Artur Marczewski. W 1926 roku Czarne Koszule ponownie sięgnęły po krajowe wicemistrzostwo. Gdy w 1927 roku powstawała liga piłkarska, warszawski klub znalazł się w gronie jej współtwórców.
Ważnym momentem było otwarcie stadionu przy Konwiktorskiej 6 w 1928 roku. Obiekt niedaleko Dworca Gdańskiego stał się czymś więcej niż piłkarskim boiskiem. Przez następne pokolenia był stałym punktem na mapie Warszawy, miejscem rodzinnych przyzwyczajeń, spotkań i sportowych wspomnień.
Wśród przedwojennych gwiazd wyróżniał się Władysław Szczepaniak, wieloletni piłkarz Polonii i kapitan reprezentacji Polski podczas mistrzostw świata w 1938 roku. Klub budował renomę nie tylko wynikami. Gromadził ludzi związanych z kulturą, edukacją i życiem społecznym stolicy. Dzięki temu jego tożsamość wykraczała poza dziewięćdziesiąt minut meczu.
Wojna. Gdy stadion stał się częścią pola walki
Wybuch II wojny światowej przerwał normalne życie sportowe. Mimo okupacji piłkarze nie porzucili gry: organizowano konspiracyjne rozgrywki, a Polonia zdobywała mistrzostwo Warszawy w 1942 i 1943 roku. Futbol stał się jedną z form zachowania namiastki normalności w mieście żyjącym pod terrorem. W 1944 roku okolice Konwiktorskiej znalazły się w przestrzeni działań Powstania Warszawskiego. Przez teren boiska oddziały powstańcze prowadziły natarcie w kierunku Dworca Gdańskiego. Atak się nie powiódł, a stadion i jego otoczenie zostały naznaczone wojną. Dlatego historia tego miejsca nie sprowadza się do piłkarskich wyników – jest także częścią historii walczącej Warszawy.
Szczególnie poruszająca jest biografia Tadeusza Gebethnera, pierwszego prezesa klubu. Podczas niemieckiej okupacji działał w Armii Krajowej i pomagał prześladowanym Żydom. Ukrywał m.in. rodzinę Abrahamerów, której członkowie przeżyli wojnę. Gebethner walczył w Powstaniu Warszawskim, został ciężko ranny i zmarł w październiku 1944 roku po trafieniu do niemieckiej niewoli. W 1981 roku izraelski Instytut Yad Vashem pośmiertnie przyznał mu tytuł Sprawiedliwego wśród Narodów Świata. To jedna z tych historii, które pokazują, że wielkość klubu można mierzyć także postawami jego ludzi, nie tylko liczbą trofeów.
Rok 1946: mistrzostwo na gruzach Warszawy
Pierwszy tytuł mistrza Polski zdobyty przez Polonię był wyjątkowy w całej historii krajowej piłki. W 1946 roku Warszawa wciąż podnosiła się ze zniszczeń. Stadion przy Konwiktorskiej nie nadawał się do normalnego funkcjonowania, a klub zmagał się z problemami organizacyjnymi i brakiem własnego boiska. Poloniści trenowali i grali m.in. przy Łazienkowskiej – na obiekcie kojarzonym z Legią. Wbrew tym trudnościom Czarne Koszule przeszły przez rywalizację o pierwsze powojenne mistrzostwo. W decydującym spotkaniu pokonały AKS Chorzów 3:2 i sięgnęły po tytuł. Wśród bohaterów tamtej drużyny byli Władysław Szczepaniak, Jerzy Szularz, Tadeusz Świcarz i bramkarz Henryk Borucz. Na zachowanych fotografiach widać kibiców wbiegających na boisko, aby świętować sukces.
To zwycięstwo zapamiętano jako „mistrzostwo na gruzach stolicy”. Miało znaczenie większe niż sportowe. Miasto, które niedawno niemal przestało istnieć, doczekało się mistrza Polski. Ludzie, których codzienność wypełniało odbudowywanie domów i ulic, dostali powód do dumy. Dla wielu sympatyków Polonii właśnie rok 1946 pozostaje najbardziej symbolicznym triumfem w dziejach klubu.
W cieniu Legii i władzy ludowej. Długie dekady poza elitą
Sielanka trwała krótko. Powojenny system sportu faworyzował kluby związane z potężnymi instytucjami państwowymi – wojskiem, milicją czy dużymi zakładami pracy. Polonia, wyrosła z przedwojennych warszawskich tradycji, nie dysponowała porównywalnym zapleczem. W czasach PRL funkcjonowała też pod nazwą Kolejarz Warszawa, co dobrze oddaje epokę odgórnego przypisywania klubom branżowych patronów.
Rok 1952 przyniósł niezwykły paradoks: Polonia zdobyła Puchar Polski, ale jednocześnie spadła z najwyższej klasy rozgrywkowej. Potem nastąpiło ponad czterdzieści lat tułaczki po niższych ligach. Klub, który w 1946 roku był najlepszy w kraju, na długo zniknął z pierwszego planu krajowego futbolu. Powrót do elity nastąpił dopiero w 1993 roku. W tym okresie ukształtował się także szczególny wymiar rywalizacji z Legią. Nie chodziło jedynie o derbowe emocje. Dla części kibiców Polonia symbolizowała tradycję starej Warszawy i niezależność od uprzywilejowanych państwowych struktur, podczas gdy Legia korzystała z zaplecza wojskowego. Warto jednak pamiętać, że rzeczywista historia obu klubów i ich kibiców jest bogatsza niż prosty podział na „dobrych” i „złych”. Sportowa rywalizacja przez lata była intensywna, ale Polonię definiuje znacznie więcej niż samo przeciwstawianie się sąsiadowi z Łazienkowskiej.
To właśnie w trudnych dekadach utrwaliła się legenda wierności Czarnym Koszulom. Na Konwiktorską przychodzono niezależnie od poziomu rozgrywek. Klub był przekazywany w rodzinach jak część domowej historii – wraz z opowieściami o przedwojennej Warszawie, roku 1946 i niespełnionych marzeniach o powrocie na szczyt.
Nie tylko futbol: Irena Szewińska i koszykarska potęga
Mówienie o 115 latach Polonii wyłącznie przez pryzmat piłki nożnej byłoby niesprawiedliwe. Był to przecież klub wielosekcyjny, który zapisał się również w historii polskiej lekkoatletyki i koszykówki. Największą legendą jest Irena Szewińska, związana z Polonią przez całą swoją seniorską karierę lekkoatletyczną. Zdobyła siedem medali olimpijskich, w tym trzy złote, oraz ustanawiała rekordy świata. Jej sukcesy należą do najwspanialszych osiągnięć w dziejach polskiego sportu. Dla klubu oznaczają coś bezcennego: nazwisko rozpoznawane daleko poza Warszawą i poza futbolem.
W koszykówce szczególne miejsce zajmuje rok 1959, kiedy męska drużyna Polonii zdobyła mistrzostwo Polski. Koszykarska historia klubu sięga okresu międzywojennego, a przez następne dekady medale zdobywali zarówno zawodnicy, jak i zawodniczki. W najtrudniejszych momentach sekcje sportowe bywały budowane na nowo, nieraz dzięki wysiłkowi ludzi, którzy nie godzili się na przerwanie klubowej tradycji.
Rok 2000: 3:0 z Legią i drugie mistrzostwo po 54 latach
Po przemianach ustrojowych Polonia zaczęła odzyskiwać miejsce na piłkarskiej mapie kraju. Powrót do ekstraklasy w 1993 roku okazał się krótkotrwały, ale kolejny – w 1996 roku – otworzył drogę do największej nowoczesnej epoki klubu. W 1998 roku Czarne Koszule zostały wicemistrzem Polski. Dwa lata później przyszło spełnienie marzeń kilku pokoleń.
W sezonie 1999/2000 zespół prowadzony przez Dariusza Wdowczyka wygrał mistrzostwo Polski. Jednym z najbardziej pamiętnych momentów był triumf 3:0 nad Legią na Łazienkowskiej, który przypieczętował zdobycie tytułu. Dla kibiców Polonii trudno wyobrazić sobie bardziej wyrazistą scenerię: po ponad pół wieku czekania mistrzostwo kraju i zwycięstwo nad największym rywalem, na jego stadionie. W mistrzowskiej drużynie występowali m.in. Emmanuel Olisadebe, Igor Gołaszewski, Tomasz Wieszczycki, Arkadiusz Bąk i Maciej Bykowski. Szczególne miejsce zajął Olisadebe, późniejszy reprezentant Polski, którego gole pomogły kadrze awansować na mundial 2002. Polonia sięgnęła także po Superpuchar Polski w 2000 roku, a w 2001 roku po raz drugi w historii zdobyła Puchar Polski.
Pozostał również niedosyt. Latem 2000 roku Polonia była blisko awansu do fazy grupowej Ligi Mistrzów, lecz odpadła w rywalizacji z Panathinaikosem Ateny po wynikach 2:2 i 1:2. Jeden gol dzielił warszawski klub od kolejnego wielkiego rozdziału. To jedna z najbardziej bolesnych sportowych historii z gatunku „co by było, gdyby”.
Wielkie pieniądze, wielkie ambicje i wielki upadek
Kolejne lata pokazały ciemną stronę zawodowego futbolu. W 2006 roku klub przejął przedsiębiorca Józef Wojciechowski. Dwa lata później doszło do głośnej operacji z udziałem Dyskobolii Grodzisk Wielkopolski: Polonia przejęła zawodników i miejsce w ekstraklasie, co pozwoliło jej wrócić na najwyższy poziom rozgrywek. Dla jednych był to pragmatyczny sposób ratowania sportowych ambicji, dla innych – kontrowersyjny przykład kupowania drogi do elity.
Właściciel inwestował w drużynę, stawiał wysokie cele, ale jego rządom towarzyszyła atmosfera gwałtownych zmian, presji i niepewności. Były też momenty radości, zwłaszcza derbowe wygrane z Legią: 1:0 w maju 2010 roku i 3:0 kilka miesięcy później. Jednak cała konstrukcja coraz mocniej zależała od decyzji jednego człowieka. W 2012 roku Wojciechowski wycofał się z finansowania klubu i sprzedał akcje Ireneuszowi Królowi.
W biznesie 90 procent spraw można przewidzieć, choć oczywiście są też trudne chwile, jak w 2009 roku. Wtedy na problemy w Polonii nałożyły się kłopoty w firmie. Musiałem zająć się restrukturyzacją. Między innymi dlatego zrezygnowałem z Polonii. Choć decydujące było zdrowie. Pieniądze nie były problemem, pewnie wydałbym jeszcze trochę, ale to nie kłopot. Miałbym spory dylemat, co zrobić, gdyby nie było chętnego do przejęcia Polonii. Ale się znalazł. Jeden jedyny Ireneusz Król.Józef Wojciechowski dla ,,Przeglądu Sportowego”, 6 lutego 2020 roku
W przestrzeni publicznej pojawił się pomysł przeniesienia zespołu i występowania pod nazwą KP Katowice. Ostatecznie Polonia pozostała w Warszawie, lecz najgorsze dopiero nadchodziło. Zawodnikom zalegano z wypłatami, a sytuacja finansowa pogarszała się mimo przyzwoitych wyników. W sezonie 2012/2013 drużyna zajęła szóste miejsce w ekstraklasie, lecz w maju 2013 roku nie otrzymała licencji na następne rozgrywki z powodu problemów finansowych. Właściciel złożył wniosek o upadłość spółki.
To był jeden z najbardziej dramatycznych momentów w 115-letniej historii Polonii. Klub z dwoma mistrzostwami Polski i świeżą pamięcią europejskich pucharów znalazł się na skraju organizacyjnego niebytu. Pamiętano drogie transfery, ambitne deklaracje i głośne nazwiska. Nagle ważniejsze stało się pytanie podstawowe: czy Polonia w ogóle przetrwa?
Od IV ligi do odrodzenia: kibice nie pozwolili zgasnąć Polonii
Odpowiedź przyszła z trybun. Dzięki zaangażowaniu środowiska kibicowskiego i działaczy udało się utrzymać sportową ciągłość pod klubowymi barwami, choć nowy start nastąpił dopiero w IV lidze. Dla klubu, który jeszcze niedawno grał w ekstraklasie, oznaczało to olbrzymi spadek prestiżu. Dla jego sympatyków – nową definicję lojalności. Na małych stadionach, w meczach z rywalami dalekimi od ekstraklasowej czołówki, odbudowywano nie tylko wyniki. Odbudowywano poczucie, że Polonia należy do swoich ludzi, a nie wyłącznie do kolejnych właścicieli. Droga w górę okazała się kręta: awanse przeplatały się z problemami finansowymi i kolejnymi rozczarowaniami.
Nowy etap rozpoczął się w 2020 roku, kiedy właścicielem został Grégoire Nitot, przedsiębiorca związany z firmą Sii Polska. Projekt odbudowy nie od razu gwarantował sukces, ale w końcu zaczął przynosić wyraźne efekty. W 2022 roku Polonia wywalczyła awans do II ligi po dramatycznej końcówce sezonu. W pamięci kibiców szczególnie zapisał się mecz z Legionovią Legionowo, wygrany 3:2 po golu w doliczonym czasie. Rok później zespół trenera Rafała Smalca osiągnął drugi awans z rzędu, wracając na zaplecze Ekstraklasy.
W 2026 roku Polonia świętuje 115. urodziny jako klub pierwszoligowy. To jeszcze nie powrót na szczyt, na który czekają jej sympatycy, ale ogromna zmiana w porównaniu z rozpaczą roku 2013. Pokazuje, że cierpliwa odbudowa potrafi przywrócić drużynę na piłkarską mapę.
Stadion, który wciąż czeka. Największy problem współczesnej Polonii?
O ile sportowo klub zrobił w ostatnich latach duży krok naprzód, o tyle sama Konwiktorska 6 pozostaje nierozwiązaną kwestią. Zabytkowy charakter i niepowtarzalna atmosfera stadionu są dla kibiców powodem dumy, lecz infrastruktura nie odpowiada współczesnym ambicjom. Od lat wracają pytania o przebudowę, pieniądze, termin i model zarządzania nowym kompleksem.
We wrześniu 2026 roku zakończyło się fiaskiem miejskie postępowanie w formule partnerstwa publiczno-prywatnego – nie wpłynęła żadna oferta końcowa. Miasto zapowiedziało zmianę sposobu realizacji inwestycji i budowę z wykorzystaniem miejskich struktur. Klub z kolei przedstawił własne propozycje finansowania i zarządzania przedsięwzięciem. Stawką jest stadion na około 16 tysięcy miejsc, hala sportowa i zaplecze dla całego ośrodka. Na dzień 19 listopada 2026 roku nowy stadion pozostaje planem, nie gotowym obiektem.
Ta sprawa wywołuje emocje, bo dotyczy czegoś więcej niż krzesełek czy zadaszenia. Nowoczesny obiekt mógłby pomóc Polonii rozwijać przychody, przyciągać nowe pokolenia kibiców i budować stabilną przyszłość. Jednocześnie sposób finansowania tak dużej inwestycji jest realnym wyzwaniem dla miasta i klubu. Po doświadczeniach poprzednich dekad poloniści mają szczególne prawo być wyczuleni na obietnice bez pokrycia.
115 lat później: święto ludzi, którzy zostali
Jubileusz 2026 roku przypomina, dlaczego historia Polonii jest tak niecodzienna. W ciągu 115 lat klub przeszedł drogę od uczniowskiej drużyny w mieście pod zaborem, przez powojenne mistrzostwo na ruinach, dekady politycznego i sportowego marginalizowania, wielką chwałę w 2000 roku, aż po załamanie finansowe i odbudowę od IV ligi. Przeżywał euforię i upokorzenia. Zmieniali się właściciele, piłkarze, trenerzy i ligi, lecz pozostała nazwa, barwy oraz ludzie, dla których Konwiktorska jest czymś więcej niż adresem.
Świętowanie nie kończy się na iluminacji Pałacu Kultury. 21 listopada 2026 roku Polonia zaplanowała jubileuszowy mecz ze Stalą Mielec, rodzinny piknik z atrakcjami sportowymi, spotkania z legendami klubu oraz muzyczne akcenty nawiązujące do starej Warszawy. Przed spotkaniem Igor Jaszczuk ma wykonać na murawie „Serce Warszawy”, utwór bliski kibicom Czarnych Koszul. To uroczystość, która łączy stare pokolenia polonistów z dziećmi dopiero poznającymi stadion.
Kiedy więc Pałac Kultury i Nauki rozbłysnął czernią, bielą i czerwienią, nie chodziło tylko o efektowne urodzinowe zdjęcie. Był to symbol długiej pamięci miasta. Warszawa widziała Polonię triumfującą, biedną, zapomnianą, o krok od zniknięcia i powracającą. A ona za każdym razem znajdowała ludzi gotowych nieść jej historię dalej.











