Moussa Diaby

Pochodzenie

Urodził się 7 lipca 1999 roku w Paryżu i wychował w 19. dzielnicy, w rodzinie z malijskimi korzeniami. Piłkę zaczął kopać w lokalnym klubie Espérance Paris 19e, do którego zaprowadził go kolega starszego brata, trener w klubie. Prezes Morade Djeddi wspominał finał dzielnicowego pucharu na Stade de France w 2010 roku: jego drużyna przegrywała do przerwy 1:4, a dziesięcioletni Diaby w drugiej połowie strzelił cztery gole, każdego inaczej, i Espérance wygrała 6:5. W tamtej drużynie grali też późniejsi zawodowcy Youssouf Fofana i Yahia Fofana.

Jako dwunastolatek zdawał testy do Clairefontaine, gdzie zauważył go skaut PSG Pierre Reynaud. Rok spędził jeszcze w Espérance, a w wieku trzynastu lat, w 2013 roku, trafił do akademii Paris Saint-Germain. W 2016 roku dostał w akademii nagrodę Titi d'Or dla największego talentu, a we wrześniu 2017 roku, mając 18 lat, podpisał pierwszy zawodowy kontrakt z PSG.

Kariera

Po podpisaniu zawodowego kontraktu miejsca w pierwszej drużynie PSG było mu trudno wywalczyć, także u Unaia Emery'ego. Na początku 2018 roku został wypożyczony do Crotone z Serie A, gdzie zagrał w dwóch meczach. W sezonie 2018/2019 pod wodzą Thomasa Tuchela rozegrał 25 meczów Ligue 1, a PSG zdobyło mistrzostwo Francji. Kylian Mbappé radził mu, żeby wykorzystywał szybkość. Diaby mówił później, że spróbował i się poprawił, bo trzeba wiedzieć, kiedy jej użyć.

Ponieważ w PSG nie grał regularnie, latem 2019 roku przeszedł do Bayeru Leverkusen. Tuchel uważał, że to dobry krok dla jego rozwoju. W Niemczech musiał się najpierw zaaklimatyzować: był nieśmiały i nie znał niemieckiego, pomagało, że trener Peter Bosz mówi po francusku. Zadebiutował w Pucharze Niemiec z Alemannią Akwizgran i od razu asystował, a pierwszy mecz od początku zagrał w 12. kolejce Bundesligi z Freiburgiem i uratował remis 1:1 pierwszym golem dla Bayeru. W styczniu 2021 roku strzelił gola i zaliczył asystę przy zwycięstwie 2:1 nad Borussią Dortmund, a Florian Wirtz strzelił zwycięską bramkę. Najlepszy sezon miał w 2021/2022, pod wodzą Gerardo Seoane, który kazał ofensywnym zawodnikom wymieniać się pozycjami. Zdobył lub przygotował wtedy 31 goli w 42 meczach. Latem 2023 roku odszedł jako jeden z najlepszych skrzydłowych Bundesligi.

W lipcu 2023 roku przeszedł do Aston Villi, wtedy najdroższy transfer w historii klubu. Unai Emery mówił, że najlepsze w jego grze jest wbieganie za plecy obrońców. W Premier League został na sezon, zdobył 10 goli, a Villa zajęła czwarte miejsce i awansowała do Ligi Mistrzów. W lipcu 2024 roku przeniósł się do Al-Ittihad z Arabii Saudyjskiej. Tworzył tam ofensywny duet z Karimem Benzemą. W sezonie 2024/2025 miał w lidze 14 asyst, najwięcej w rozgrywkach, mimo że z powodu urazu opuścił około jednej czwartej sezonu, a Al-Ittihad zdobyło mistrzostwo i Puchar Króla. W finałowym meczu pucharu z Al-Qadsiah wystąpił od początku i asystował przy trzecim golu Benzemy.

1 września 2026 roku wrócił do Bayeru Leverkusen i podpisał kontrakt do 30 czerwca 2031 roku. Powiedział, że klub wiele mu pomógł, gdy przyjechał jako młody, niedoświadczony zawodnik, więc nie wahał się ani chwili. Bayer, który po jego odejściu w 2023 roku został pierwszym mistrzem Niemiec bez porażki i zdobył krajowy dublet, jest według niego dużo większym klubem niż wcześniej, a on sam chce walczyć w nim o tytuły. Wrócił na boisko w drugiej kolejce sezonu 2026/2027, w meczu z Unionem Berlin, i kibice przywitali go owacją.

Sukcesy

• 2025 Puchar Króla Arabii Saudyjskiej z Al-Ittihad
• 2025 Mistrzostwo Arabii Saudyjskiej z Al-Ittihad
• 2021 Liga Narodów UEFA z Francją
• 2019 Mistrzostwo Francji z Paris Saint-Germain

Styl gry

Szybkość jest jego znakiem rozpoznawczym: groźne były jego rajdy w wolną przestrzeń, a jako młody zawodnik potrafił zbudować przewagę dryblingiem, prowadzeniem piłki i wybuchowością. Jest lewonożny, a w sezonie 2021/2022 w Leverkusen grał najczęściej na prawym skrzydle. Dla Boscha był skrzydłowym, który trzyma szerokość i obsługuje kolegów. Po przyjściu Seoane wymieniał się pozycjami z innymi z ofensywy i pojawiał się też w środku i po lewej stronie. Hendrie Kruzen, asystent trenera w Leverkusen w jego pierwszym sezonie, mówił, że w ostatniej tercji musiał nauczyć się lepiej widzieć otoczenie i kolegów, bo czasem robił zbyt wiele indywidualnych akcji. W 2026 roku powiedział, że jego styl się nie zmienił, a największa zmiana to wiek: dojrzał i po grze w kilku ligach łatwiej mu dopasować się do rywala.

Reprezentacja

Grał w młodzieżowych reprezentacjach Francji, w tym w kadrze U-21. Na mistrzostwach Europy U-19 w Finlandii w 2018 roku znalazł się w podstawowej jedenastce turnieju wybranej przez obserwatorów technicznych UEFA.

Do seniorskiej kadry Francji Didier Deschamps powołał go pierwszy raz pod koniec sierpnia 2021 roku. Zadebiutował 1 września 2021 roku w Strasburgu w remisowym 1:1 meczu eliminacji mistrzostw świata z Bośnią i Hercegowiną, wchodząc w 90. minucie za Mbappé. W październiku 2021 roku był w 23-osobowej kadrze na turniej finałowy Ligi Narodów w Mediolanie, który Francja wygrała, pokonując w finale Hiszpanię 2:1. W marcu 2024 roku Deschamps powołał go na mecze towarzyskie z Niemcami i Chile w miejsce kontuzjowanego Kingsleya Comana, wybierając go zamiast Bradleya Barcoli.