Daniel Stendel

Pochodzenie

Daniel Stendel urodził się 4 kwietnia 1974 roku we Frankfurcie nad Odrą, w NRD, i jako dziecko uczył się rosyjskiego. W piłkę zaczął grać w 1981 roku w lokalnym klubie, który po zjednoczeniu Niemiec przyjął nazwę FC Victoria '91. Jeszcze jako junior zadebiutował w seniorach, na trzecim poziomie rozgrywkowym. W 1992 roku przeszedł do rezerw Hamburger SV, a w marcu 1996 roku trafił do pierwszej drużyny, bo w kadrze zabrakło napastników. Dalej grał w SV Meppen i FC Gütersloh.

Najdłużej, w latach 1999-2006, występował w Hannoverze 96. Z tym klubem awansował do Bundesligi w sezonie 2001/2002, strzelając wtedy 16 goli, najwięcej w karierze. Za trenerów, którzy go ukształtowali, uważa Felixa Magatha z HSV, od którego wziął konsekwencję i bezwzględną wolę zwycięstwa, oraz Ralfa Rangnicka, pierwszego, który dał piłkarzom przemyślany plan na mecz, nie robiąc z tego nudnej taktyki. Karierę kończył w FC St. Pauli, z którym w 2007 roku awansował do 2. Bundesligi, i w rezerwach Hannoveru.

Kariera trenerska

Pierwszą pracę trenerską dostał jeszcze jako zawodnik: w sezonie 2007/2008 w Hannoverze 96 II grał i jednocześnie pomagał w sztabie, a drużyna awansowała do nowej Regionalligi Nord. Potem przez osiem lat pracował w akademii: od 2008 roku z U17, od 2013 roku z U19. Z U19 dwa sezony z rzędu został wicemistrzem Niemiec juniorów, a w 2014 roku w finale uległ 0:5 Hoffenheim Juliana Nagelsmanna. W tym czasie skończył kurs Fußball-Lehrer, na którym siedział w jednej ławce z André Breitenreiterem, i wprowadził w akademii psychologa. Pracę z młodymi opisywał jako ciągłe układanie nowej drużyny, bo co roku najlepsi odchodzą do rezerw.

3 kwietnia 2016 roku, w swoje 42. urodziny, przejął pierwszą drużynę po zwolnionym Thomasie Schaafie. Hannover zamykał tabelę Bundesligi, miał dziesięć punktów straty do bezpiecznego miejsca i spadek był pewny. Stendel zjawił się na prezentacji w czerwonym swetrze, który został jego talizmanem, i obiecał, że Hannover ma spaść z godnością: grać odważnie i z sercem, tak by kibice znów się z drużyną utożsamiali. Zespół ożył, ale spadł. Stendel wrócił jeszcze na ławkę U19 na finał Pucharu Niemiec juniorów, wygrany 4:2, i został trenerem pierwszej drużyny w 2. Bundeslidze. Na półmetku sezonu 2016/2017 Hannover był drugi. Gdy w marcu 2017 roku spadł na czwarte miejsce i grał słabo, klub go zwolnił i zatrudnił Breitenreitera.

Przez ponad rok był bez pracy. W czerwcu 2018 roku został trenerem Barnsley, które spadło z Championship do League One. Dyrektor generalny klubu Gauthier Ganaye mówił, że pressing po stracie piłki stosują najlepsze drużyny świata i że Stendel jest jednym z najlepszych w tym fachu. Barnsley zajęło w sezonie 2018/2019 drugie miejsce w League One i wróciło do Championship z rekordową w historii klubu liczbą punktów, 91, nie przegrywając ani jednego meczu u siebie. Drużyna miała najlepszą defensywę w EFL, a kibice polubili trenera, który oglądał mecze mundialu w lokalnym pubie. W kwietniu 2019 roku, po meczu z Fleetwood, doszło do zajścia w tunelu z udziałem trenera rywali Joeya Bartona, w sprawie którego policja wszczęła postępowanie. W grudniu 2021 roku sąd uniewinnił Bartona.

W Championship nie wyszło. Stendel prosił klub o dwóch, trzech doświadczonych zawodników do pomocy młodej drużynie, a Barnsley trzymało się zasady, żeby nie kupować graczy powyżej 23 lat. Odeszli też obrońcy, którzy stanowili o awansie. 8 października 2019 roku klub zwolnił Stendela po serii spotkań bez zwycięstwa, co spotkało się z krytyką części kibiców.

7 grudnia 2019 roku został trenerem Heart of Midlothian, ostatniego w tabeli szkockiej ekstraklasy. W styczniu odsunął kapitana Christophe'a Berrę i rozstał się z Glennem Whelanem, a ze sztabu odszedł Jon Daly. Wszyscy trzej publicznie krytykowali sposób, w jaki to zrobił. Do treningów wprowadził ćwiczenia z liną i goglami narciarskimi, żeby linie ruszały się razem, a zawodnicy patrzyli na przestrzeń, nie na piłkę. Wygrał z Rangers w Pucharze Szkocji. Gdy w marcu 2020 roku rozgrywki wstrzymano z powodu pandemii, zrzekł się pensji. Po zakończeniu sezonu według średniej punktów Hearts spadli, a Stendel odszedł 22 czerwca 2020 roku.

20 maja 2021 roku objął francuskie AS Nancy w Ligue 2. Prezesem był tam Ganaye, ten sam, który sprowadził go do Barnsley. Po dziesięciu kolejkach bez zwycięstwa, po remisie 1:1 z Amiens, które całą drugą połowę grało w dziewięciu, 24 września 2021 roku klub go zwolnił. Prezes mówił, że to jego błąd.

W czerwcu 2022 roku Stendel wrócił do Hannoveru 96, tym razem do rezerw. Mówił, że po latach za granicą chciał długoterminowego projektu i szansy na budowę. Zespół zajął w sezonie 2023/2024 pierwsze miejsce w Regionallidze Nord, jako najskuteczniejszy w niemieckich regionalnych ligach, a w barażach z Kickers Würzburg po porażce 0:1 wygrał rewanż 3:2 po dogrywce i 5:4 w rzutach karnych. Hannover II został pierwszą drugą drużyną klubu z 2. Bundesligi w 3. Lidze. W sezonie 2024/2025 młody zespół walczył tam o utrzymanie. Po czterech latach, w maju 2026 roku, wrócił do Barnsley, po rozmowach klubu z Hannoverem. Mówił, że powrót do Anglii był jego celem od dawna. Klub wybrał go za gegenpressing, związek z klubem, sukces na trzecim poziomie i umiejętność rozwijania młodych graczy.

Styl i metody

Gra gegenpressingiem: wysoko ustawiony zespół, szybkie przejście po stracie piłki, dyscyplina z tyłu i kontrola w środku pola. Na treningach w Barnsley piłki szukało się w grupach po dwóch, trzech zawodników. Przed sezonem 2016/2017 w Hannoverze mówił o „ofensywnej obronie”: bardzo wysokim ustawieniu, grze w połowie rywala i jak największym posiadaniu piłki. Jego rezerwy w sezonie 2023/2024 strzelały najwięcej goli w niemieckich Regionalligach i pressowały aż do błędu rywala. W Barnsley w 2026 roku mówił, że chce grać z wysoką intensywnością i szybko przechodzić w obu kierunkach, zastrzegając, że od tamtych czasów rozwinął swoje pomysły. W sezonie 2026/2027 drużyna najczęściej gra 4-2-3-1.

Najważniejsze są dla niego dyscyplina, duch drużyny i spójność. Nie toleruje, gdy ktoś stawia własne interesy ponad zespół. Stawia na najlepszych, nie na najmłodszych, choć daje szansę wychowankom akademii. Z psychologiem sportowym pracował w akademii Hannoveru, a potem także w pierwszej drużynie. Dba o szacunek: w akademii pilnował, żeby zawodnicy na powitanie podawali rękę. Jest przesądny, co przyznawał jako piłkarz i jako trener. Gdy drużyna się sypała, jak w Hearts, sięgał po nietypowe ćwiczenia, ale zastrzegał, że nie są pomysłem na zawsze. Chce, żeby zespół pracował razem z trybunami, nie tylko na boisku.

Wypowiedzi

„Wszystko, co robimy – czy chcemy pressować wysoko, czy bronić głęboko – ważne, żebyśmy robili to w tym samym czasie i razem.” (Herald Scotland, marzec 2020)

„Lubię grać z wysoką intensywnością, wysokim pressingiem i szybkim przejściem w obu kierunkach, a do tego pracować jako zespół – nie tylko na boisku, ale i razem z trybunami.” (Barnsley FC, maj 2026)