Rok Jana Urbana w reprezentacji cechuje upartość przy powołaniach i wdrażaniu swoich idei, stawianie na nienajlepszych graczy i brak budowy czegokolwiek. Lista grzechów Urbana jest długa – nie sposób wszystkich wymienić. Zapraszam do lektury tekstu, w którym przytoczyłem jego najważniejsze winy.
Upartość przy powołaniach
Elementem, który cechuje całą pracę Jana Urbana, jest upieranie się przy danych nazwiskach. Od początku jego kadencji było wielu piłkarzy, których sens powołania rozumiał chyba tylko sam Urban. Do września takimi graczami byli np. Filip Rózga czy Bartosz Slisz. Pierwszy, mimo że nie występował regularnie w klubie, dostawał regularnie powołania do reprezentacji, gdzie, o ironio, wypadał słabo. Slisz jest natomiast graczem, który nie pasuje do naszej reprezentacji. Piłkarz Brøndby jest typową „szóstką”, która potrafi czyścić akcje przeciwnika i nie angażuje się w ofensywę – choć z samym czyszczeniem akcji wychowanek Zagłębia również miał problemy.
Graczem, który jednak przebił wszystkie dziwne powołania Urbana, jest Karol Świderski. 29-latek, mimo że od dawna nie jest w formie reprezentacyjnej, przez całą kadencję dostaje szanse. Sam selekcjoner nie potrafi dobrze wytłumaczyć roli „Świdra” w kadrze. Raz mówi, że w jego mniemaniu to napastnik, a raz, że ofensywny pomocnik. Nawet po raz pierwszy w reprezentacyjnej karierze Świderski został umieszczony przy powołaniach w rubryce pomocników. Sam 29-latek swoją grą się nie broni, co pokazał w ostatnim meczu z Rumunią. Podczas tego starcia notował masę strat i często spowalniał nasze akcje ofensywne. Urban, powołując 29-latka, chce na siłę udowodnić, że ma rację, i szkodzi tym sobie, reprezentacji oraz samemu widzewiakowi, który potem zbiera cięgi za słabe występy.
Upartość w idei
Kolejnym grzechem Jana Urbana jest upartość w jego idei. Selekcjoner założył sobie, że nie będzie dawał szans piłkarzom 30+ na debiut w reprezentacji, ponieważ chce stawiać na młodzież. Można zrozumieć taką logikę, jeśli możliwości młodego gracza są podobne do starszego gracza (wtedy faktycznie warto postawić na młodzież). Nie jest to jednak zrozumiałe w momencie, gdy potencjał dwóch graczy jest różny, a dodatkowo wiekowo dzieli ich stosunkowo niewiele lat. Taką sytuację mamy przy Karolu Świderskim i Bartoszu Nowaku.
Gracz GKS-u jest obecnie w lepszej formie od piłkarza Widzewa. W tym sezonie Nowak zanotował siedem bramek i osiem asyst. „Świder” cztery bramki i jedną asystę. Mimo to Urban postanowił stawiać na młodszego o cztery lata Świderskiego. Selekcjoner, stawiając na siłę na widzewiaka, sam sobie szkodzi, ponieważ pozbawia się jakościowego piłkarza, który mógłby odegrać w reprezentacji ważną rolę. Argument co do wieku jest w tym wypadku nie na miejscu. W kadrze powinni po pierwsze grać najlepsi piłkarze, a to, że Nowak jest lepszy od Świderskiego, nikomu nie pozostawia wątpliwości.
Sam wiek Nowaka również nie powinien go skazywać na brak debiutu. Historia zna przypadki graczy, którzy w późnym wieku debiutowali w swoich reprezentacjach i byli na pewnych etapach jej ważnymi punktami.
Brak poszukiwania następcy Lewandowskiego
Od przegranego barażu wiadomo, że czas Roberta Lewandowskiego w kadrze dobiega końca. Reprezentacja Polski w tym czasie zagrała pięć meczów w Lidze Narodów i dwa towarzyskie. Jan Urban jednak nie podjął w nich procesu poszukiwania następcy „Lewego”, tylko ciągle stawiał na 38-latka, który otrzymał możliwość gry przez prawie 70 procent możliwych minut łącznie we wspomnianych meczach.
W czasie kiedy dostawał szansę na grę, niczym się nie wyróżniał. Prawda jest taka, że w mijającym roku reprezentacyjnym zagrał jeden dobry mecz – z Rumunią, gdy ta grała w 10. Poza tym Lewandowski był cieniem piłkarza, jakiego znamy z dawnych lat. Trudno zrozumieć, czemu sam upiera się przy regularnej grze (co potwierdził m.in. Sebastian Staszewski, który przytoczył sytuację z meczu z Nigerią, gdy „Lewy” nie chciał zejść).
Urban nie potrafił rozpocząć procesu szukania następcy Lewandowskiego. Kolejny selekcjoner reprezentacji Polski będzie musiał to zrobić i zmienić znaczenie Lewandowskiego. Następca Urbana musi rozpocząć budowę nowej kadry bez 38-latka w roli głównej. Jeśli nasza reprezentacja chce ruszyć do przodu, to musi być mimo wszystko budowana na piłkarzach, którzy są obecnie najlepsi i będą stanowić przyszłość tej kadry. Robert Lewandowski na pewno nie będzie stanowił o przyszłości tej kadry i musimy nauczyć się żyć bez 38-latka.
Zły dobór sztabu
Kiedy Jan Urban został selekcjonerem reprezentacji, zastał w PZPN-ie najgorszy sztab kadry w XXI wieku. W tej kwestii wina spada zarówno na związek, który nie zapewnił trenerowi odpowiednich warunków, jak i na trenera, który zbytnio nie upominał się o to.
Efekty złego doboru ludzi w sztabie widzimy w każdym meczu. Przez brak ludzi od stałych fragmentów gry nie wykorzystujemy ich możliwości w ofensywie i gubimy się przy wykonywaniu ich przez rywala. Złe efekty pracy są widoczne również w obsadzie bramkarskiej, gdzie trenerzy bramkarzy Andrzej Dawiduk i Józef Młynarczyk mają decydujące zdanie. Według informacji, które przekazał Adam Sławiński, w ostatnim meczu ich głównym kryterium wyboru „jedynki” była liczba występów w reprezentacji. Jest to absurdalne, ale niestety wydaje się być faktem. Bartłomiej Drągowski był z powołanych jednym piłkarzem, który wystąpił w reprezentacji, i to on dostał możliwość gry z Rumunią. Dla kibiców i dziennikarzy śledzących regularnie Ekstraklasę jasne jest, że z powołanych najlepszym bramkarzem dla reprezentacji jest Mateusz Kochalski. On w statystykach i z boiskowego punktu widzenia wypada najlepiej. Z nieznanych przyczyn gracz Wieczystej jednak nie dostał jeszcze nawet szansy na debiut w kadrze.
Taktyka
Kolejnym kamyczkiem do ogródka Jana Urbana jest złe przygotowanie taktyczne reprezentacji. Drużyna narodowa pod jego wodzą zachowała czyste konto tylko w trzech z 15 spotkań za jego kadencji – z Litwą, Bośnią i Rumunią, kiedy graliśmy w 10.
Reprezentacja Polski w większości spotkań ma ogromne problemy z bronieniem. Brak dyscypliny w defensywie był szczególnie widoczny w ostatnim starciu z Rumunią, kiedy nasi reprezentanci w dość nieporadny sposób wracali do obrony, co zostało skrzętnie wykorzystane przez Rumunów. Całościowo za kadencji Urbana straciliśmy w 15 meczach 19 bramek. Patrząc na tę statystykę przez pryzmat rywali, z jakimi w większości graliśmy, pokazuje to reprezentację Urbana w bardzo złym świetle.
Poza defensywą naszą słabą stroną jest również ofensywa. Kiedy Urban przychodził do reprezentacji, jawił się jako trener lubiący grać otwarcie w piłkę i z początku naprawdę tak było. Z czasem jednak i ten argument zaczął upadać. Praktycznie od początku 2026 roku trudno coś dobrego powiedzieć o naszej ofensywie, która z każdym meczem wyglądała coraz gorzej. Wydaje się, że funkcjonuje ona nie dzięki trenerowi, a pomimo niego. Poza pojedynczymi błyskami, czy to Nicoli Zalewskiego, czy wcześniej Kuby Kamińskiego, trudno szukać w grze do przodu wypracowanych schematów lub zachowań, które świadczyłyby na korzyść Urbana. Nie licząc meczu z Rumunią, od września nasza kadra zdobyła dwie bramki w czterech meczach. Przez rok nie tylko w ofensywie, ale i w defensywie Urban nie zbudował żadnych schematów i nie wylał fundamentów pod budowę swojej reprezentacji.
Złe zarządzanie meczem
Jednym z elementów cechujących mijającą już prawdopodobnie kadencję jest złe zarządzanie meczem. W starciu barażowym ze Szwecją Urban dopiero w 92. minucie wpuścił na plac gry drugiego napastnika, choć sytuacja wówczas wymagała natychmiastowej reakcji. Podczas towarzyskiego spotkania z Nigerią selekcjoner dał możliwość gry Karolowi Czubakowi przez jedną minutę. 90 minut dostał wówczas Robert Lewandowski, który nawet nie powinien grać w takim meczu. W ostatnim starciu selekcjoner potrzebował ponad godziny, aby zobaczyć, że ofensywa Świderski – Lewandowski nie działa.
Takich sytuacji, mniejszych lub większych, podczas tej kadencji było dużo. Fakt wynikający z nich jest jeden: Urban to trener, który źle czyta grę. Jego często spóźnione, dziwne reakcje tylko to potwierdzają.
Zła postawa reprezentacji
Wszystkie wspomniane elementy składają się w jedną całość, którą jesteśmy zmuszeni oglądać przy każdej przerwie reprezentacyjnej. Drużyna Jana Urbana to zespół, który nie potrafi bronić, jest pod każdym względem niezdyscyplinowany taktycznie. Przez zły dobór zawodników nie potrafi pokazać pełni swojego potencjału w ofensywie. Po zakończeniu kadencji Michała Probierza wydawało się, że trudno będzie przebić skalę beznadziejności i zapaści, w jakiej była nasza kadra. Dziś możemy stwierdzić jasno: Urban cofnął tę reprezentację jeszcze bardziej w rozwoju i obecnie jest ona w miejscu, w którym była, gdy odchodził Fernando Santos.
