Fernando Santos – mistrz Europy z Portugalią i bohater reprezentacji Grecji

Udane lata pracy w Porto pozwoliły Portugalczykowi wyrobić sobie markę, dlatego kiedy w 2001 roku jego kontrakt miał się ku końcowi, nie brakowało ofert z innych lig. Fernando Santos ostatecznie postawił na przenosiny do Grecji.

Liga grecka jako punkt wyjścia do kariery selekcjonera

Osiągnięcia Portugalczyka w lidze greckiej są nieporównywalne względem jego sukcesów w FC Porto. Niemniej jednak w pierwszym i jedynym sezonie pracy w AEK Ateny Fernando Santos zdołał wzbogacić gablotę stołecznego klubu o Puchar Grecji. Niestety mistrzostwo kraju było poza zasięgiem. W efekcie już w 2002 roku Santos został oddelegowany do kolejnej utytułowanej greckiej drużyny, a dokładnie do Panathinaikosu.

Brak zapatrywań na trofea w drugiej ekipie z Aten zapoczątkował kilka lat lawirowania szkoleniowca między ligą portugalską a grecką. Od 2003 do 2010 roku trenował Sporting, Benficę, ponownie AEK Ateny, a nawet PAOK Saloniki, który prowadził w 114 spotkaniach. Więcej meczów Santos odnotował jedynie w AEK-u, gdzie zasiadał na ławce trenerskiej 135 razy.

Warto również dodać, że od czasów pracy w FC Porto jego zespoły wygrywały średnio ponad 50% wszystkich meczów. W rezultacie pomimo braku trofeów od 2002 roku Fernando Santos był respektowanym szkoleniowcem, którego reprezentacja Grecji widziała w roli selekcjonera.

Fernando Santos podbija Grecję

Nie trzeba było długo czekać, by Fernando Santos udowodnił, że świetnie odnajduje się w roli selekcjonera reprezentacji Grecji. Tuż po tym, jak objął wspomnianą funkcję w 2010 roku, Grecja przystąpiła do rywalizacji w eliminacjach do Euro 2012. Portugalczyk nie przegrał żadnego z dziesięciu spotkań eliminacji. Ponadto licząc rozgrywane w międzyczasie mecze towarzyskie, zaliczył serię 16 spotkań bez porażki. Na mistrzostwach Europy remis z Polską 1:1 oraz wygrana z Rosją 1:0 zapewniły greckiej kadrze awans do ćwierćfinału, gdzie musiała ona uznać wyższość Niemców.

Nie zmienia to jednak faktu, że wyjście z grupy w pełni zadowoliło Grecję, która wspierała Santosa na drodze do mundialu w Brazylii. Tym razem w 12 meczach eliminacji drużyna prowadzona przez Portugalczyka przegrała tylko jedno starcie z Bośnią i Hercegowiną.

Po wywalczonym awansie na mistrzostwa świata w 2014 roku od reprezentacji nie oczekiwano kolejnego występu w fazie pucharowej wielkiej imprezy. Mimo to Grecja dotarła do 1/8 finału dzięki zwycięstwu w grupie 2:1 nad Wybrzeżem Kości Słoniowej.

Czwarty mecz na mundialu był jednak szczytem możliwości ekipy Santosa, ponieważ uległa ona Kostaryce po rzutach karnych. Było to także ostatnie spotkanie Portugalczyka w roli selekcjonera, choć opuszczał Grecję jako bohater. W 49 meczach w greckiej reprezentacji Fernando Santos odniósł 26 zwycięstw, co może zachwycać przeciętny, jakby nie patrzeć, europejski zespół.

Fernando Santos z pierwszym trofeum dla reprezentacji Portugalii

Po udanym okresie pracy na stanowisku trenera reprezentacji Grecji Fernando Santos przyjął propozycję prowadzenia ojczystej kadry we wrześniu 2014 roku. Różnica w skali talentu poszczególnych piłkarzy obu drużyn była nieporównywalna. Przez wcześniejsze cztery lata Santos pracował z takimi zawodnikami jak Kostas Katsouranis czy Georgios Samaras. Natomiast tym razem czekała go kooperacja z Nanim czy też przede wszystkim z Cristiano Ronaldo. W związku z tym wzrosły oczekiwania co do produktywności sztabu szkoleniowego w kontekście walki o międzynarodowe trofea.

Jak można było się spodziewać, reprezentacja Portugalii bez problemu przebrnęła przez eliminacje do Euro 2016. Jednak na samym turnieju początkowo można było mieć wątpliwości co do defensywnej taktyki Santosa. W pierwszych dwóch starciach grupowych zespół zdobył jedną bramkę oraz wywalczył po jednym punkcie w konfrontacjach z Islandią i Austrią. W ostatnim spotkaniu fazy grupowej Portugalczycy co prawda odblokowali ofensywę, ale ponownie musieli się pogodzić z jednym punktem po remisie 3:3 z Węgrami.

Tym samym Santos musiał mierzyć się z krytyką przed 1/8 finału. Jego podopieczni ostatecznie poradzili sobie z Chorwacją, wygrywając po dogrywce, a następnie triumfowali nad Polską w serii rzutów karnych. Półfinałowe zwycięstwo z Walią 2:0 było pierwszą wygraną Portugalii w regulaminowym czasie gry w całym turnieju. Niezależnie od tego drużyna zyskiwała większą sympatię.

Finał przeciwko Francji przyniósł emocjonującą dogrywkę, w której Renato Sanches zapewnił kadrze końcowy triumf mimo kontuzji Ronaldo. W ten sposób Fernando Santos poprowadził Portugalię do pierwszego wielkiego trofeum. Wcześniej szczytowym sukcesem reprezentacji było trzecie miejsce na mundialu w 1966 roku i srebro na Euro 2004. Oczywiście mistrzostwo Europy pozostaje do tej pory największym dokonaniem Santosa, choć parę lat później wygrał z Portugalczykami pierwszą edycję Ligi Narodów po pokonaniu Holandii 1:0.

Ostatni taniec Santosa w portugalskiej kadrze

Niestety inne bardziej prestiżowe imprezy po Euro we Francji nie przebiegły po myśli selekcjonera i kibiców z Półwyspu Iberyjskiego. Na mundialu w Rosji w 2018 roku reprezentacja została zatrzymana już w 1/8 finału przez Urugwaj. Podobnie na mistrzostwach Europy w 2020 roku Portugalia odpadła na początku fazy pucharowej, przegrywając z Belgią.

Ostatni turniej w Katarze miał być najlepszą możliwą szansą dla doświadczonego selekcjonera na wywalczenie upragnionego, najcenniejszego trofeum. Złote pokolenie portugalskich piłkarzy, na czele z Bruno Fernandesem i Rubenem Diasem, było wymieniane w gronie faworytów. Jednak nawet mimo znakomitego występu kadry w wygranym 6:1 spotkaniu ze Szwajcarią pragmatyczny styl gry nadal wzbudzał ambiwalentne odczucia. Przegrany ćwierćfinał z Marokiem, w którym podopieczni Santosa nie potrafili strzelić gola, tylko przyspieszył proces zmian w sztabie.

Burzliwe zakończenie ponad ośmioletniej przygody z reprezentacją nie powinno przesłaniać wielkiego sukcesu Santosa. Jest jedynym trenerem, który sięgnął z Portugalią po puchar. Jego bagaż doświadczeń oraz triumfy na Euro czy w Lidze Narodów z pewnością przyczyniły się do decyzji PZPN o zaproponowaniu mu posady selekcjonera reprezentacji Polski.

• AEK Ateny
• Cezary Kulesza
• Cristiano Ronaldo
• FC Porto
• Fernando Santos
• PZPN
• reprezentacja Grecji
• Reprezentacja Polski
• Reprezentacja Portugalii

Udane lata pracy w Porto pozwoliły Portugalczykowi wyrobić sobie markę, dlatego kiedy w 2001 roku jego kontrakt miał się ku końcowi, nie brakowało ofert z innych lig. Fernando Santos ostatecznie postawił na przenosiny do Grecji.

Liga grecka jako punkt wyjścia do kariery selekcjonera

Osiągnięcia Portugalczyka w lidze greckiej są nieporównywalne względem jego sukcesów w FC Porto. Niemniej jednak w pierwszym i jedynym sezonie pracy w AEK Ateny Fernando Santos zdołał wzbogacić gablotę stołecznego klubu o Puchar Grecji. Niestety mistrzostwo kraju było poza zasięgiem. W efekcie już w 2002 roku Santos został oddelegowany do kolejnej utytułowanej greckiej drużyny, a dokładnie do Panathinaikosu.

Brak zapatrywań na trofea w drugiej ekipie z Aten zapoczątkował kilka lat lawirowania szkoleniowca między ligą portugalską a grecką. Od 2003 do 2010 roku trenował Sporting, Benficę, ponownie AEK Ateny, a nawet PAOK Saloniki, który prowadził w 114 spotkaniach. Więcej meczów Santos odnotował jedynie w AEK-u, gdzie zasiadał na ławce trenerskiej 135 razy.

Warto również dodać, że od czasów pracy w FC Porto jego zespoły wygrywały średnio ponad 50% wszystkich meczów. W rezultacie pomimo braku trofeów od 2002 roku Fernando Santos był respektowanym szkoleniowcem, którego reprezentacja Grecji widziała w roli selekcjonera.

Fernando Santos podbija Grecję

Nie trzeba było długo czekać, by Fernando Santos udowodnił, że świetnie odnajduje się w roli selekcjonera reprezentacji Grecji. Tuż po tym, jak objął wspomnianą funkcję w 2010 roku, Grecja przystąpiła do rywalizacji w eliminacjach do Euro 2012. Portugalczyk nie przegrał żadnego z dziesięciu spotkań eliminacji. Ponadto licząc rozgrywane w międzyczasie mecze towarzyskie, zaliczył serię 16 spotkań bez porażki. Na mistrzostwach Europy remis z Polską 1:1 oraz wygrana z Rosją 1:0 zapewniły greckiej kadrze awans do ćwierćfinału, gdzie musiała ona uznać wyższość Niemców.

Nie zmienia to jednak faktu, że wyjście z grupy w pełni zadowoliło Grecję, która wspierała Santosa na drodze do mundialu w Brazylii. Tym razem w 12 meczach eliminacji drużyna prowadzona przez Portugalczyka przegrała tylko jedno starcie z Bośnią i Hercegowiną.

Po wywalczonym awansie na mistrzostwa świata w 2014 roku od reprezentacji nie oczekiwano kolejnego występu w fazie pucharowej wielkiej imprezy. Mimo to Grecja dotarła do 1/8 finału dzięki zwycięstwu w grupie 2:1 nad Wybrzeżem Kości Słoniowej.

Czwarty mecz na mundialu był jednak szczytem możliwości ekipy Santosa, ponieważ uległa ona Kostaryce po rzutach karnych. Było to także ostatnie spotkanie Portugalczyka w roli selekcjonera, choć opuszczał Grecję jako bohater. W 49 meczach w greckiej reprezentacji Fernando Santos odniósł 26 zwycięstw, co może zachwycać przeciętny, jakby nie patrzeć, europejski zespół.

Fernando Santos z pierwszym trofeum dla reprezentacji Portugalii

Po udanym okresie pracy na stanowisku trenera reprezentacji Grecji Fernando Santos przyjął propozycję prowadzenia ojczystej kadry we wrześniu 2014 roku. Różnica w skali talentu poszczególnych piłkarzy obu drużyn była nieporównywalna. Przez wcześniejsze cztery lata Santos pracował z takimi zawodnikami jak Kostas Katsouranis czy Georgios Samaras. Natomiast tym razem czekała go kooperacja z Nanim czy też przede wszystkim z Cristiano Ronaldo. W związku z tym wzrosły oczekiwania co do produktywności sztabu szkoleniowego w kontekście walki o międzynarodowe trofea.

Jak można było się spodziewać, reprezentacja Portugalii bez problemu przebrnęła przez eliminacje do Euro 2016. Jednak na samym turnieju początkowo można było mieć wątpliwości co do defensywnej taktyki Santosa. W pierwszych dwóch starciach grupowych zespół zdobył jedną bramkę oraz wywalczył po jednym punkcie w konfrontacjach z Islandią i Austrią. W ostatnim spotkaniu fazy grupowej Portugalczycy co prawda odblokowali ofensywę, ale ponownie musieli się pogodzić z jednym punktem po remisie 3:3 z Węgrami.

Tym samym Santos musiał mierzyć się z krytyką przed 1/8 finału. Jego podopieczni ostatecznie poradzili sobie z Chorwacją, wygrywając po dogrywce, a następnie triumfowali nad Polską w serii rzutów karnych. Półfinałowe zwycięstwo z Walią 2:0 było pierwszą wygraną Portugalii w regulaminowym czasie gry w całym turnieju. Niezależnie od tego drużyna zyskiwała większą sympatię.

Finał przeciwko Francji przyniósł emocjonującą dogrywkę, w której Renato Sanches zapewnił kadrze końcowy triumf mimo kontuzji Ronaldo. W ten sposób Fernando Santos poprowadził Portugalię do pierwszego wielkiego trofeum. Wcześniej szczytowym sukcesem reprezentacji było trzecie miejsce na mundialu w 1966 roku i srebro na Euro 2004. Oczywiście mistrzostwo Europy pozostaje do tej pory największym dokonaniem Santosa, choć parę lat później wygrał z Portugalczykami pierwszą edycję Ligi Narodów po pokonaniu Holandii 1:0.

Ostatni taniec Santosa w portugalskiej kadrze

Niestety inne bardziej prestiżowe imprezy po Euro we Francji nie przebiegły po myśli selekcjonera i kibiców z Półwyspu Iberyjskiego. Na mundialu w Rosji w 2018 roku reprezentacja została zatrzymana już w 1/8 finału przez Urugwaj. Podobnie na mistrzostwach Europy w 2020 roku Portugalia odpadła na początku fazy pucharowej, przegrywając z Belgią.

Ostatni turniej w Katarze miał być najlepszą możliwą szansą dla doświadczonego selekcjonera na wywalczenie upragnionego, najcenniejszego trofeum. Złote pokolenie portugalskich piłkarzy, na czele z Bruno Fernandesem i Rubenem Diasem, było wymieniane w gronie faworytów. Jednak nawet mimo znakomitego występu kadry w wygranym 6:1 spotkaniu ze Szwajcarią pragmatyczny styl gry nadal wzbudzał ambiwalentne odczucia. Przegrany ćwierćfinał z Marokiem, w którym podopieczni Santosa nie potrafili strzelić gola, tylko przyspieszył proces zmian w sztabie.

Burzliwe zakończenie ponad ośmioletniej przygody z reprezentacją nie powinno przesłaniać wielkiego sukcesu Santosa. Jest jedynym trenerem, który sięgnął z Portugalią po puchar. Jego bagaż doświadczeń oraz triumfy na Euro czy w Lidze Narodów z pewnością przyczyniły się do decyzji PZPN o zaproponowaniu mu posady selekcjonera reprezentacji Polski.