Barwy Ekstraklasy: Z deszczu pod rynnę

O ile Józef Wojciechowski jest znany z kontrowersyjnych posunięć, to w Lechu Poznań, mimo pogłosek o zmianie trenera, niewielu wierzyło, że trener Jacek Zieliński straci posadę. W końcu to właśnie ten szkoleniowiec zdobył tak długo wyczekiwane mistrzostwo Polski i wprowadził „Kolejorza” do Ligi Europejskiej, gdzie urwał punkty słynnemu Juventusowi. Plotki o zwolnieniu zaczęły pojawiać się po czterech ligowych porażkach z rzędu, ale zwycięstwo z krakowską Wisłą i triumf w meczu o Puchar Polski przemawiały za pozostaniem trenera Zielińskiego na stanowisku. Decyzja była jednak inna i nowym szkoleniowcem został niedoceniony w Warszawie Bakero. Zwycięstwa z Manchesterem nie można zapisać na konto hiszpańskiego szkoleniowca, bo to nie on przygotowywał zespół do tego spotkania, lecz ciężar porażki z Ruchem spada już wyłącznie na jego barki. Pozostaje jedynie pytanie, czy Lech z Zielińskim wyszedł już z kryzysu, a zmiana trenera wywołała kolejny dołek? Tego już się nie dowiemy. Zresztą, jakie to ma znaczenie, w końcu mistrz Polski pokonał wicemistrza 4:1, fakt jest już dokonany. Inna sprawa, że chyba jedynie szaleniec jest zdolny do podejmowania takich decyzji, jednak w polskim futbolu takich nie brakuje.

W Cracovii sytuacja jest nieco bardziej skomplikowana. Trener Ulatowski stracił posadę, lecz on akurat na to pracował od dłuższego czasu. Jednak nie zrozumiała była wcześniejsza decyzja o rozwiązaniu umowy z Orestem Lenczykiem. „Pasy” od kilku lat regularnie walczą o utrzymanie, a w zeszłym sezonie wydawało się, że wreszcie coś drgnęło we właściwym kierunku, jednak obecnemu trenerowi Śląska Wrocław nie było dane trenować krakowian w kolejnych rozgrywkach. Teraz nie pomaga nawet zatrudnienie Jurija Szatałowa i wydaje się, że jedynie cud może uratować krakowian przed spadkiem. Zmiana trenera w Bytomiu i dobra postawa Polonii pod wodzą Jana Urbana nie jest żadnym wyjątkiem od reguły, gdyż trener Szatałow nie został zwolniony, lecz skorzystał z oferty klubu stabilniejszego finansowo, tej roszady nie bierzemy więc pod uwagę.

Trenera w trakcie sezonu zmienił również Śląsk Wrocław i, mimo że wrocławianie grają pod wodzą trenera Lenczyka nieco lepiej niż za kadencji Ryszarda Tarasiewicza, to wciąż znajdują się w dole tabeli i nie osiągają wyników na miarę swojego potencjału. Trzeba przecież pamiętać, że w klubie z ulicy Oporowskiej gra wielu byłych reprezentantów Polski, z których na główny plan wysuwają się Sebastian Mila, Przemysław Kaźmierczak czy Łukasz Madej. Można więc było spodziewać się znacznie lepszych wyników po zespole Śląska. Jednak w tym wypadku wszystko jest na dobrej drodze, żeby wrocławianie wrócili na właściwe tory.

Zadziwiającą cierpliwością wykazała się Legia. Zwolnienie Macieja Skorży po kilku porażkach wydawało się niemal przesądzone, jednak władze klubu z ulicy Łazienkowskiej zachowały spokój i w efekcie legioniści wygrywają mecz za meczem. Można oczywiście powiedzieć, że kilka zwycięstw było niezasłużonych, że udało się wygrywać w końcówkach, ale prawdziwą sztuką jest wygrywać, kiedy zespołowi nie idzie. Właśnie wtedy tworzy się monolit, tworzy się atmosfera, a z nią przychodzi dobra forma i wyniki. Warto było więc przeczekać trudny okres, by później oglądać jak drużyna rozkręca się z meczu na mecz i udowadnia swoją wyższość nad prowadzącą w tabeli Jagiellonią.

Te przykłady potwierdzają tezę, że szkoleniowiec musi mieć nieco czasu, żeby osiągnąć porozumienie z zespołem i stworzyć prawdziwy kolektyw. Niestety w Polsce uczenie się na własnych błędach idzie wyjątkowo opornie. Podobnie jest również z czerpaniem wzorców z silniejszych lig, bo trudno znaleźć ligę, w której zwolniono by tylu trenerów co u nas. Efekt jest taki, że właściciele zmieniają szkoleniowca jak rękawiczki i wpadają z deszczu pod rynnę.

W Polsce zapanowała pewnego rodzaju moda, a może raczej choroba, na którą cierpią właściciele klubów. Majętni dobrodzieje – gdy coś im się nie spodoba – chcą bowiem za wszelką cenę przestawiać klocki i zmieniać je według własnego uznania. Mają do tego pełne prawo, bo przecież duże zasoby gotówki pozwalają na to, żeby szastać nią bez większych ograniczeń i bez rozmysłu. Jednak ktoś musi w końcu zadać trudne pytanie: gdzie ich to zaprowadzi?

Jeśli wyniki dwóch czy trzech meczów nie są zgodne z oczekiwaniami właściciela to winny jest oczywiście trener. Wiadomo, że kto płaci, ten również wymaga, ale najczęściej jest tak, że na efekty czyjejś pracy czeka się rok, dwa, czasem nawet dłużej. Oczywiście, zdarza się, że należy działać gwałtownie, żeby nie wylądować z ręką w nocniku, ale podobnie można skończyć, wykonując kilka pochopnych ruchów. Zbyt szybkie decyzję są tym bardziej bolesne, że znacznie bardziej kosztowne, a od pewnego czasu można zauważyć, że ich efekt jest wyjątkowo mizerny.

Przez kilka ostatnich lat prym w tej roli wiodła Wisła Kraków. W mieście nad Wisłą swego czasu zwalniano jednego trenera po drugim, wypłacając im pensje przez pewien czas od zwolnienia lub płacąc wysokie odszkodowanie. A należy pamiętać, że szkoleniowcy Wisły swoje oczekiwania finansowe mieli niemałe, bo „Biała Gwiazda” zazwyczaj zatrudniała szkoleniowców ze znanym nazwiskiem. W efekcie każda zmiana trenera łączyła się z wymianą kadry, przychodzili ulubieńcy szkoleniowców, piłkarz z zagranicy, a młodzież bez końca czekała na swoją szansę. Wreszcie Wisła popadła w przeciętność, a obecnie zajmowane siódme miejsce jest w dużym stopniu zasługą szczęśliwych zwycięstw w końcówkach, a nie rzeczywistej siły drużyny.

W ostatnim czasie pałeczkę od Wisły przejęła warszawska Polonia. Spodziewano się, że ofensywa transferowa i zatrudnienie trenera Jose Marii Bakero będzie pierwszym krokiem do stabilizacji w klubie z ulicy Konwiktorskiej. Nic bardziej mylnego. Prezes Józef Wojciechowski tylko czekał na pretekst do zwolnienia hiszpańskiego szkoleniowca, żeby powierzyć rolę opiekuna „Czarnych Koszul” Pawłowi Janasowi. Nie sposób ocenić, czy była to dobra decyzja, bo nikt nie wie, jakie wyniki miałaby Polonia, gdyby Bakero pozostał na swoim stanowisku. Liczby jednak nie kłamią, a one przemawiają przeciwko Janasowi i Wojciechowskiemu. Stołeczny zespół po dobrym starcie zaczął przegrywać lub remisować, nie wypracował stylu, którego oczekiwał prezes, w efekcie ósma w tabeli Polonia traci dystans do czołówki i może powoli zapominać o mistrzostwie Polski.

O ile Józef Wojciechowski jest znany z kontrowersyjnych posunięć, to w Lechu Poznań, mimo pogłosek o zmianie trenera, niewielu wierzyło, że trener Jacek Zieliński straci posadę. W końcu to właśnie ten szkoleniowiec zdobył tak długo wyczekiwane mistrzostwo Polski i wprowadził „Kolejorza” do Ligi Europejskiej, gdzie urwał punkty słynnemu Juventusowi. Plotki o zwolnieniu zaczęły pojawiać się po czterech ligowych porażkach z rzędu, ale zwycięstwo z krakowską Wisłą i triumf w meczu o Puchar Polski przemawiały za pozostaniem trenera Zielińskiego na stanowisku. Decyzja była jednak inna i nowym szkoleniowcem został niedoceniony w Warszawie Bakero. Zwycięstwa z Manchesterem nie można zapisać na konto hiszpańskiego szkoleniowca, bo to nie on przygotowywał zespół do tego spotkania, lecz ciężar porażki z Ruchem spada już wyłącznie na jego barki. Pozostaje jedynie pytanie, czy Lech z Zielińskim wyszedł już z kryzysu, a zmiana trenera wywołała kolejny dołek? Tego już się nie dowiemy. Zresztą, jakie to ma znaczenie, w końcu mistrz Polski pokonał wicemistrza 4:1, fakt jest już dokonany. Inna sprawa, że chyba jedynie szaleniec jest zdolny do podejmowania takich decyzji, jednak w polskim futbolu takich nie brakuje.

W Cracovii sytuacja jest nieco bardziej skomplikowana. Trener Ulatowski stracił posadę, lecz on akurat na to pracował od dłuższego czasu. Jednak nie zrozumiała była wcześniejsza decyzja o rozwiązaniu umowy z Orestem Lenczykiem. „Pasy” od kilku lat regularnie walczą o utrzymanie, a w zeszłym sezonie wydawało się, że wreszcie coś drgnęło we właściwym kierunku, jednak obecnemu trenerowi Śląska Wrocław nie było dane trenować krakowian w kolejnych rozgrywkach. Teraz nie pomaga nawet zatrudnienie Jurija Szatałowa i wydaje się, że jedynie cud może uratować krakowian przed spadkiem. Zmiana trenera w Bytomiu i dobra postawa Polonii pod wodzą Jana Urbana nie jest żadnym wyjątkiem od reguły, gdyż trener Szatałow nie został zwolniony, lecz skorzystał z oferty klubu stabilniejszego finansowo, tej roszady nie bierzemy więc pod uwagę.

Trenera w trakcie sezonu zmienił również Śląsk Wrocław i, mimo że wrocławianie grają pod wodzą trenera Lenczyka nieco lepiej niż za kadencji Ryszarda Tarasiewicza, to wciąż znajdują się w dole tabeli i nie osiągają wyników na miarę swojego potencjału. Trzeba przecież pamiętać, że w klubie z ulicy Oporowskiej gra wielu byłych reprezentantów Polski, z których na główny plan wysuwają się Sebastian Mila, Przemysław Kaźmierczak czy Łukasz Madej. Można więc było spodziewać się znacznie lepszych wyników po zespole Śląska. Jednak w tym wypadku wszystko jest na dobrej drodze, żeby wrocławianie wrócili na właściwe tory.

Zadziwiającą cierpliwością wykazała się Legia. Zwolnienie Macieja Skorży po kilku porażkach wydawało się niemal przesądzone, jednak władze klubu z ulicy Łazienkowskiej zachowały spokój i w efekcie legioniści wygrywają mecz za meczem. Można oczywiście powiedzieć, że kilka zwycięstw było niezasłużonych, że udało się wygrywać w końcówkach, ale prawdziwą sztuką jest wygrywać, kiedy zespołowi nie idzie. Właśnie wtedy tworzy się monolit, tworzy się atmosfera, a z nią przychodzi dobra forma i wyniki. Warto było więc przeczekać trudny okres, by później oglądać jak drużyna rozkręca się z meczu na mecz i udowadnia swoją wyższość nad prowadzącą w tabeli Jagiellonią.

Te przykłady potwierdzają tezę, że szkoleniowiec musi mieć nieco czasu, żeby osiągnąć porozumienie z zespołem i stworzyć prawdziwy kolektyw. Niestety w Polsce uczenie się na własnych błędach idzie wyjątkowo opornie. Podobnie jest również z czerpaniem wzorców z silniejszych lig, bo trudno znaleźć ligę, w której zwolniono by tylu trenerów co u nas. Efekt jest taki, że właściciele zmieniają szkoleniowca jak rękawiczki i wpadają z deszczu pod rynnę.