Thomas Letsch

Pochodzenie

Thomas Letsch urodził się 26 sierpnia 1968 roku w Esslingen am Neckar w Badenii-Wirtembergii. Jako piłkarz nie wyszedł poza czwarty poziom rozgrywkowy: grał na lewej obronie w SV Bonlanden i TSV Wäldenbronn, a karierę skończył w VfB Oberesslingen/Zell, gdzie był też trenerem. W Stuttgarcie zaczął studia z elektrotechniki, ale szybko przeszedł na nauczycielski kierunek: sport i matematykę. Po stażu dostał pełny etat w gimnazjum w Plochingen, do którego sam kiedyś chodził.

Przez lata łączył dwa zawody. Prowadził amatorów Stuttgarter Kickers i jednocześnie asystował Marcusowi Sorgowi w pierwszym zespole klubu. „Matematyka to logiczne myślenie, szuka się rozwiązań. W piłce przeciwnik też stawia przed nami zadania, które musimy rozwiązać” – mówił o tym, skąd bierze podejście do trenerki.

Kariera trenerska

W 2003 roku, gdy Kickers zwolnili Sorga, Letsch razem z Robinem Duttem przejął zespół. W sezonie 2003/2004 prowadził FC Heilbronn, a w latach 2005–2007 znów był asystentem Sorga, w SSV Ulm. W styczniu 2008 roku po raz pierwszy został trenerem głównym, w SG Sonnenhof Großaspach, gdzie obok pracy w klubie nadal uczył w liceum. Wprowadził Großaspach do czwartej ligi, a mimo to latem 2009 roku odszedł z piłki i został nauczycielem w niemieckiej szkole w Lizbonie. Jedyny kontakt z futbolem miał tam przy kółku piłkarskim dla dziewcząt.

W 2012 roku, w drodze na plażę, jak opowiadał, zadzwonił do niego Ralf Rangnick, wtedy dyrektor sportowy Red Bull Salzburg i RB Leipzig, i zaproponował pracę w akademii. Letsch mówił później, że Rangnick „postawił jego życie na głowie, w pozytywnym sensie” i był dla niego „wielkim motorem”. W Salzburgu prowadził U16 i kierował szkoleniem młodzieży, a potem U18, z którą w sezonie 2014/2015 zdobył mistrzostwo Austrii. W jego U16 grali Xaver Schlager i Konrad Laimer. W sezonie 2013/2014 był też asystentem Rogera Schmidta w pierwszym zespole, który zdobył wtedy krajowy puchar. Na kursie trenerskim austriackiej federacji zaprzyjaźnił się z Oliverem Glasnerem.

W 2015 roku przejął Liefering, zaplecze Salzburga, po Peterze Zeidlerze, a w grudniu 2015 roku poprowadził pierwszy zespół Salzburga w dwóch meczach jako trener tymczasowy. W 2017 roku, gdy do Salzburga przyszedł Marco Rose, odszedł. Sam przyznał, że liczył na tę posadę i był rozczarowany.

Pierwsza praca w Niemczech skończyła się po trzech meczach: w czerwcu 2017 roku objął drugoligowe Erzgebirge Aue po Domenico Tedesco i po trzech porażkach na starcie został zwolniony. Prezes uzasadnił to tym, że „system gry nie działał”. W lutym 2018 roku wziął Austrię Wiedeń do końca sezonu, a w marcu 2019 roku klub rozstał się z nim, choć drużyna była trzecia w tabeli. Dyrektor sportowy uznał, że rozwój zespołu był zbyt słaby.

Przełomem był Vitesse Arnhem, które objął latem 2020 roku; sprowadził go dyrektor techniczny Johannes Spors, również wywodzący się z RB. W Holandii przywitano go sceptycznie, w okresie przygotowawczym przeszedł na ustawienie 3-5-2, a jego pressing w stylu RB nazwano „kulturową rewolucją” w Gelderland. W pierwszym sezonie Vitesse zajęło czwarte miejsce w Eredivisie i przegrało 1:2 z Ajaksem w finale Pucharu Holandii w kwietniu 2021 roku. Przed finałem Letsch mówił, że jedyną szansą jest grać ofensywnie, bo „wszystkie zespoły, które czekały przeciw Ajaksowi, przegrały”. W sezonie 2021/2022 Vitesse było szóste w lidze i doszło do 1/8 finału Ligi Konferencji. Latem 2022 roku do klubu trafili na wypożyczenie Polacy, Kacper Kozłowski i Bartosz Białek. Obaj dostali od Letscha zaufanie od początku, a we wrześniu 2022 roku Kozłowski asystował przy pierwszym golu Białka w Eredivisie.

22 września 2022 roku Letsch został trenerem VfL Bochum, które po siedmiu kolejkach miało punkt i zamykało tabelę Bundesligi. W maju 2023 roku utrzymał zespół, wygrywając w ostatniej kolejce 3:0 z Bayerem Leverkusen. W sezonie 2023/2024 próbował gry trójką obrońców, ale dwukrotnie wracał do wcześniejszego systemu. 8 kwietnia 2024 roku, po porażce 1:2 w Kolonii i szóstym meczu bez zwycięstwa, Bochum się z nim rozstało.

W grudniu 2024 roku Red Bull Salzburg ogłosił go trenerem od stycznia 2025 roku. Klub po zwolnieniu Pepijna Lijndersa był piąty, dziesięć punktów za Sturmem Graz. Letsch zakończył sezon na drugim miejscu, ale w kwalifikacjach Ligi Mistrzów Salzburg odpadł w trzeciej rundzie, a fazę ligową Ligi Europy skończył na 31. miejscu. W lutym 2026 roku klub rozstał się z nim, choć prowadził w tabeli ligi austriackiej; nowy dyrektor sportowy Marcus Mann uznał, że potrzebne są „nowe impulsy”. Letsch odpowiedział, że zostawia „funkcjonujący zespół” z szansą na oba krajowe tytuły.

10 lipca 2026 roku objął saudyjski Al-Shabab. Mówił, że od lutego był bez pracy, zawsze chciał zrobić coś zupełnie innego i wyjść ze strefy komfortu, a gdy odezwał się klub z Rijadu, pomyślał, że to może być właśnie to wyzwanie. W Arabii Saudyjskiej pracuje po raz pierwszy w życiu.

Styl i metody

Letsch mówi o sobie, że wychował go styl Red Bulla Ralfa Rangnicka. Chce aktywnej gry przeciw piłce: pressingu zorientowanego na piłkę, w którym cień krycia zabiera rywalowi czas i przestrzeń, a w pobliżu piłki powstaje przewaga liczebna. Zasadę „agieren statt reagieren” (działać zamiast reagować) opisywał już w 2012 roku w prezentacji dla austriackiej federacji. Pressing ma obowiązywać od najmłodszych drużyn aż po zawodowców. W ataku woli bezpośrednią drogę do bramki, a posiadanie piłki nie jest dla niego wartością samą w sobie.

W Vitesse było to widać w liczbach: zespół grał szybko pionowo, ryzykował podania między liniami i po odbiorze od razu atakował, więc w statystykach posiadania piłki i celności podań plasował się nisko. Na boisku często stosował trójkę obrońców bez klasycznej „dziesiątki”. W Bochum w pierwszym meczu, przegranym 0:4 w Lipsku, zagrał trójką obrońców, potem grał głównie 4-3-3 z wysokim pressingiem, a w niektórych meczach cofał zespół do niskiego bloku w ustawieniu 4-5-1. W Al-Shabab w sezonie 2026/2027 gra najczęściej 4-4-2, rzadziej 4-2-3-1.

Nie jest dogmatykiem: w opisie swojej drogi wymienia dyskusję o ustawieniu w Bochum (3-5-2 czy 4-3-3) i hasło „wchodzić w drużynę i dopasowywać się”. Zasady przenosi na trening ćwiczeniami, np. rondem 16 na 2 bramki i grą „posiadanie kontra gonienie”, a przy kontrpressingu żąda, by zawodnicy przyspieszali, a nie truchtali.

Wychowuje młodych: dyrektor sportowy Bochum zwracał uwagę, że na każdym przystanku Letsch rozwijał utalentowanych zawodników. „Kicker” napisał po utrzymaniu Bochum, że Letsch pasuje do klubu dzięki „empatycznej, otwartej, a zarazem powściągliwej naturze: nie krzykacz, ale ktoś, kto znajduje właściwe słowa”.

Wypowiedzi

„Matematyka to logiczne myślenie, szuka się rozwiązań. W piłce przeciwnik też stawia przed nami zadania, które musimy rozwiązać.” (Süddeutsche Zeitung, wrzesień 2022)

„Nie lubię być pasywny i przesuwać się z lewej na prawą. Wolę bezpośrednią drogę do bramki.” (Saudi Pro League, lipiec 2026)