Gary Bowyer

Pochodzenie

Gary Bowyer urodził się w czerwcu 1971 roku w Manchesterze. Jego ojciec Ian był pomocnikiem Nottingham Forest Briana Clougha i wygrał z nim dwa Puchary Europy. Gary został obrońcą. Grał w nielegowym Westfields, w Hereford United, w 1990 roku podpisał kontrakt z Forestem, ale nie rozegrał tam ani jednego meczu. Potem trafił do Rotherham United, klubu, który w 1996 roku wygrał Football League Trophy. Kontuzja pleców zakończyła mu karierę w wieku 25 lat. Mówił, że to był „potężny cios”.

Do trenerki wciągnął go Tony Loughlan, który także musiał skończyć grać przez uraz i zabrał go na kurs trenerski do Leicesteru. Bowyer pracował na pół etatu w Ilkeston Town. W latach 1998–2000 prowadził Carshalton Athletic w Isthmian League i dwukrotnie wygrał z zespołem walkę o utrzymanie, ale w 2000 roku, w czasie kłopotów finansowych klubu, został zwolniony. Potem przez kilka lat był trenerem młodzieży w Derby County, zaczynając od drużyny do lat 17. W 2004 roku Blackburn Rovers zatrudniło go jako trenera zespołu do lat 18, a w 2008 roku powierzyło mu rezerwy.

Kariera trenerska

W sezonie 2012/2013 Blackburn, spadkowicz z Premier League, rozpoczęło jako trener Steve Kean, a po jego rezygnacji we wrześniu zespół prowadzili kolejno Henning Berg i Michael Appleton, obaj przez niespełna dwa miesiące. Po zwolnieniu Berga w grudniu Bowyer zastąpił go tymczasowo i zaczął od wygranej 3:1 z Barnsley. Gdy wezwano go na rozmowę do zarządu, myślał, że to koniec jego pracy. Wiosną, po zwolnieniu Appletona, objął zespół ponownie, poleciał do Indii, żeby spotkać się z właścicielami, i zdobył 11 punktów w ostatnich sześciu meczach, co dało utrzymanie w Championship. 24 maja 2013 roku został trenerem na stałe. Mówił, że po takiej drodze nikt nie mógł przewidzieć, że zostanie trenerem pierwszego zespołu.

Przez dwa i pół roku Blackburn kończyło sezony na ósmym i dziewiątym miejscu. W sezonie 2014/2015 doszło do ćwierćfinału FA Cup i odpadło dopiero w rewanżu z Liverpoolem. Po sezonie, w którym prawie weszło do barażów, klub sprzedał jego najlepszego strzelca, Rudy'ego Gestede. Bowyer z dumą mówił o rozwoju Shane'a Duffy'ego i Toma Cairneya oraz o pieniądzach, jakie klub zarobił na ich sprzedaży; wcześniej, jako trener młodzieży, pracował z Grantem Hanleyem, Philem Jonesem i Davidem Rayą. W listopadzie 2013 roku znów poleciał do Indii, tym razem po zapewnienie od właścicielki, że Jordan Rhodes nie zostanie sprzedany w zimie. Zwolniono go w listopadzie 2015 roku. Przyznawał, że nigdy nie marzył o roli pierwszego trenera, ale kiedy raz jej spróbował, wciągnęła go „jak narkotyk”.

Po zwolnieniu zapisał się na dwuletnie, zaoczne studia magisterskie z zarządzania sportem (sport directorship) na Manchester Metropolitan University. W pracy dyplomowej zajął się tym, dlaczego angielscy trenerzy dostają tak mało szans. Uważał, że dyrektor sportowy między trenerem a właścicielem odciąża szkoleniowca, a swój model z Blackburn, w którym rozwija się zawodników i zarabia na ich sprzedaży, nazywał zdrowym rozsądkiem.

Latem 2016 roku objął Blackpool, które spadło dwa razy z rzędu, i pracował w czasie konfliktu kibiców z rodziną Oystonów, właścicielami klubu. Wielu kibiców bojkotowało mecze. Na pierwszym spotkaniu powiedział zawodnikom, że wymówek nie będzie, bo liczy się tylko to, na co mają wpływ, czyli futbol. W maju 2017 roku Blackpool pokonało na Wembley Exeter City 2:1 w finale barażów i wróciło do League One. W czerwcu 2017 roku Bowyer razem z Neilem Harrisem ukończył kurs UEFA Pro Licence angielskiej federacji. W sezonie 2017/2018 zespół zakończył rozgrywki w górnej połowie League One, a Bowyer odszedł po pierwszym meczu sezonu 2018/2019.

W marcu 2019 roku objął Bradford City, które właśnie spadło z League One. W lutym 2020 roku został zwolniony, gdy zespół wypadł z miejsc barażowych League Two. Od września 2020 roku pracował z zespołem do lat 23 Derby County u Wayne'a Rooneya, a w marcu 2021 roku Salford City zatrudniło go po odejściu Richiego Wellensa. Salford skończyło sezon na ósmym miejscu, rok później na dziesiątym, i w maju 2022 roku Bowyer i asystent Billy Barr stracili pracę.

Trzy tygodnie później objął Dundee, spadkowicza ze szkockiej Premiership. Nigdy wcześniej nie pracował w Szkocji. Jeździł po kraju oglądać mecze niższych lig, nazywał siebie „maniakiem futbolu” i chętnie słuchał opowieści innych menedżerów Championship. 5 maja 2023 roku w ostatniej kolejce Dundee wygrało 5:3 u najgroźniejszego rywala, Queen's Park, i zdobyło tytuł z pięciopunktową przewagą. Pięć dni później klub rozstał się z Bowyerem i Barrem. Dyrektor zarządzający Dundee tłumaczył, że potrzebne jest „zgranie co do kierunku”, a Bowyer napisał, że jest „zasmucony i rozczarowany”. W tym samym tygodniu wybrano go trenerem sezonu w Championship.

Potem przez blisko osiemnaście miesięcy nie miał pracy. Komentował mecze Blackpool dla BBC Radio Lancashire, co, jak mówi, pozwalało mu oglądać League One z bliska. 17 grudnia 2024 roku objął Burton Albion po zwolnieniu Marka Robinsona. Zespół był na 23. miejscu, dziewięć punktów od bezpiecznej strefy, a skład po letniej wymianie, w której klub podpisał rekordowe w Wielkiej Brytanii 23 piłkarzy, wciąż się układał. Burton utrzymało się w lidze. W maju 2026 roku Bowyer uznał, że kolejne utrzymanie było większym osiągnięciem niż to pierwsze, bo zasoby innych klubów w lidze znacznie przewyższają zasoby Burton.

Styl i metody

Burton Bowyera gra trójką obrońców. W sezonie 2026/2027 niemal zawsze w 3-4-2-1, z dwoma wahadłowymi i bocznym stoperem, który rozgrywa piłkę. Bez piłki zespół jest zwarty i potrafi bronić w 5-3-2, a rywale opisują jego pressing jako agresywny, jeden na jednego. Burton ma piłkę rzadziej niż większość ligi. Bowyer chce jednak, żeby zespół „atakował jako zespół i bronił jako zespół”, a środkowi obrońcy dołączają do akcji i dośrodkowują. Żartował, że ten pomysł „pożyczył” od Sheffield United Chrisa Wildera. Rzuty rożne ćwiczy z wysyłaniem piłki na dalszy słupek, z zasłonami na bramkarza i obrońcach strefowych.

W Salford chciał „agresywnego futbolu z piłką i bez piłki”. W Dundee powtarzał, że każdy mecz traktuje osobno, i odrzucał „wynajdywanie koła na nowo”. Zawodnikom mówi wprost, kto nie będzie grał, żeby mogli poszukać sobie klubu. Rozwój piłkarzy uważa za część pracy: „chcemy, żeby piłkarze byli lepsi”. Interesuje go też strona strategiczna: kierunek klubu, jego wartości i relacje z właścicielami, które wcześniej poznał w Blackburn.

Wypowiedzi

„Nie chodzi o to, żeby środkowi obrońcy nagle zaczęli dryblować i myśleć, że są Messim. Każdy ma robić to, co robił przez cały sezon” (The Courier, maj 2023).

„Czy ktoś to lubi, czy nie, to jest biznes i trzeba mieć wyniki na boisku i poza nim” (Sky Sports, styczeń 2018).