Patrick van Leeuwen

Pochodzenie

Patrick van Leeuwen urodził się 8 sierpnia 1969 roku w Assen, a wychował w Zoetermeer, gdzie zaczynał w klubie DVO. W 1985 roku trafił do młodzieży Sparty Rotterdam. W pierwszym zespole Sparty grał w latach 1991–1994 jako pomocnik, w Eredivisie rozegrał 16 meczów. Potem przeniósł się do Helmond Sport, gdzie w 1996 roku, w wieku 27 lat, zakończył karierę.

Do zawodu trenerskiego nie wszedł przez ławkę seniorów. W 2000 roku został koordynatorem młodzieży w Feyenoordzie i przez sześć lat pracował w rotterdamskiej akademii.

Kariera trenerska

W 2006 roku wyjechał do Ukrainy za Henkiem van Steem, nowym szefem akademii Szachtara Donieck. Zaczynał jako jego asystent przy budowie najmłodszych roczników, a w 2008 roku, po odejściu van Steego, sam stanął na czele akademii. Wielu ukraińskich piłkarzy zna z tych lat: później trenował ich jako seniorów w Zorii i Szachtarze. W marcu 2013 roku odszedł z Doniecka i został dyrektorem sportowym Kajratu Ałmaty w Kazachstanie, gdzie pracował do końca 2015 roku.

W czerwcu 2016 roku zatrudniło go Maccabi Tel Awiw, by przebudował i poprowadził klubową akademię. Wśród piłkarzy, którzy przez nią przeszli, są Oscar Gluch, Daniel Peretz, Roy Revivo, Dor Turgeman i Eden Karzew. Van Leeuwen opowiadał, że czasem sadzał Gluch na ławce rezerwowych, żeby zrozumiał, że inni też potrafią wykonać tę pracę, a talent bez codziennej pracy nie wystarczy.

Pierwszy zespół Maccabi poprowadził w lipcu 2020 roku, gdy po sezonie odszedł Vladimir Ivić, a klub nie miał jeszcze następcy. W obu meczach Superpucharu Izraela z Hapoelem Beer Szewa jego drużyna wygrała po 2:0. W grudniu 2020 roku, po zwolnieniu Giorgosa Donisa, wrócił na ławkę. Maccabi walczyło o mistrzostwo do ostatniej kolejki, skończyło sezon 2020/2021 na drugim miejscu, a w finale Pucharu Izraela pokonało po dogrywce Hapoel Tel Awiw 2:1. Klub potwierdził go jako pierwszego trenera na kolejny sezon, ale w październiku 2021 roku się z nim rozstał. W sezonie 2021/2022 Maccabi zagrało w fazie grupowej Ligi Konferencji.

W czerwcu 2022 roku został trenerem Zorii Ługańsk. Do Ukrainy jechał bez obaw, bo znał wojnę z Izraela: podczas ostrzałów rakietowych siedział w schronie, a Maccabi trenowało w Netanyi, poza zasięgiem rakiet. Klub z Ługańska, który nie mógł grać w swoim mieście, po wybuchu wojny przez pięć miesięcy nie rozgrywał meczów. Van Leeuwen zebrał drużynę w Polsce: siedem tygodni przygotowań i sparing z Legią Warszawa (1:2). Dopiero potem zespół wrócił na Ukrainę, a mecze rozgrywał na stadionie Dynama Kijów. Zoria opierała się na młodych zawodnikach z akademii Szachtara, Dynama i własnej, większość obcokrajowców wyjechała. Przez pewien czas prowadziła w tabeli, a sezon 2022/2023 skończyła na trzecim miejscu. Van Leeuwen został uznany za najlepszego trenera ligi. Po sezonie mówił, że mistrzostwo w setną rocznicę klubu byłoby idealne, ale zespołowi, który składał się z chłopców rzadko grających w innych klubach, zabrakło na początku doświadczenia, przez co stracił punkty potrzebne na koniec. Na mecze w Kijowie przychodzili kibice Zorii z Ługańska, którzy czekali na piłkarzy przy stadionie. W trzeciej rundzie kwalifikacji Ligi Konferencji Zoria odpadła z Universitateą Krajowa. Jego asystentem był Raymond Atteveld, były trener ADO Den Haag.

W lipcu 2023 roku objął Szachtar Donieck, czyli klub, w którym zaczynał w Ukrainie. Szachtar grał w Kijowie i opierał się na Ukraińcach, bo wielu Brazylijczyków odeszło na podstawie przepisów UEFA. W październiku 2023 roku, po niespełna czterech miesiącach, klub rozstał się z nim. Później mówił, że zaczynał z wielkim entuzjazmem, a pewne sprawy wymagały więcej czasu, niż dostał.

W sierpniu 2024 roku objął Metalist 1925 Charków w pierwszej lidze, z zadaniem powrotu do Premier Lihi. Wziął ze sobą asystentów z Zorii i Szachtara: Ołeksandra Czyżowa, Dmytra Kabaczoka i Walerija Błochina. W maju 2025 roku, na jedną kolejkę przed końcem sezonu, klub odsunął go od drużyny. Prowadził ją wtedy dotychczasowy asystent Czyżow, a Metalist awansował przez baraże.

9 czerwca 2025 roku objął Krywbas Krzywy Róg po Jurijju Wernydubie. Sezon 2025/2026 skończył na siódmym miejscu. 24 października 2026 roku Krywbas ogłosił rozstanie z nim i czterema członkami jego sztabu, a nowym trenerem został Ołeksandr Petrakow.

Styl i metody

Zaczyna od posiadania piłki. Jak mówił po objęciu Zorii, dobry futbol to taki, w którym drużyna ma piłkę, gra krótkim podaniem, wykorzystuje skrzydła i pressuje. Stosuje go w każdym klubie, także w akademiach. Bazową formacją w Zorii było 4-3-3, a taktykę zmieniał zależnie od rywala. W Krywbasie w sezonie 2026/2027 grał najczęściej 4-1-4-1.

Formę buduje grą: na obozie w Polsce zespół grał codziennie, a w ten sposób rozwiązywano zadania taktyczne i fizyczne. Wymaga, jak mówił, nie raz, lecz każdego dnia i oczekuje stuprocentowego zaangażowania na treningu. Przygotowuje zespół według własnego planu treningowego i, jak mówił, nie patrzy na innych. W Zorii chciał, by drużyna realizowała swoje pomysły od pierwszej do ostatniej minuty, nawet gdy przeciwnik jest silniejszy.

O akademii Maccabi mówi, że ją tworzył system, a nie pojedyncze osoby: proces treningowy i styl gry dopasowano do jakości zawodników, więc wychowankowie wiedzieli, co robić na boisku, i nie bali się presji. W Ukrainie po wyjeździe zagranicznych zawodników szansę dostali młodzi piłkarze, a część z nich znał jeszcze z akademii.

W czasie wojny trenował w trudnych warunkach. Gdy alarmy lotnicze rozlegały się z daleka, zajęcia trwały dalej. Gdy brakowało prądu, odprawy taktyczne przenoszono na zewnątrz, na dzienne światło. Syrena podczas meczu potrafiła przerwać grę nawet na godzinę.

Wypowiedzi

„Dobry futbol to taki, w którym mamy piłkę, gramy krótkim podaniem, wykorzystujemy skrzydła i pressujemy.” (Wacko on air, lipiec 2022)

„Zacząłem pracę w Szachtarze z wielkim entuzjazmem. To klub, w którym dorastałem jako człowiek, trener i menedżer.” (Football 360, marzec 2025)