Markus Schopp

Pochodzenie

Markus Schopp urodził się 22 lutego 1974 roku w Grazu. Z wykształcenia jest elektronikiem telekomunikacyjnym, ale od dzieciństwa związał się ze Sturmem Graz: do juniorów klubu trafił w 1987 roku, do pierwszej drużyny w 1991. Jako ofensywny pomocnik zdobył ze Sturmem Puchar Austrii w 1996 roku. Po dwóch latach w Hamburger SV (1996–1998, trener Felix Magath) wrócił do Grazu i wygrał mistrzostwo w 1998 i 1999 roku oraz drugi Puchar, w 1999. Z klubem trzy razy grał w Lidze Mistrzów. Potem występował w Brescii (2001–2005), Red Bull Salzburg i New York Red Bulls. W reprezentacji Austrii zagrał 56 razy, strzelił sześć goli i pojechał na mistrzostwa świata 1998. Karierę zakończył w grudniu 2007 roku.

Kariera trenerska

Zaczynał od młodzieży: w New York Red Bulls, potem w Sturmie, a od 2010 roku jako asystent trenera reprezentacji Austrii U21, Andreasa Herzoga. W sezonie 2011/2012 prowadził U18 Sturmu, od 2012 rezerwy klubu. Wiosną 2013 roku przez kilka tygodni był tymczasowym trenerem pierwszej drużyny. Po latach mówił, że wiedział, iż nie jest jeszcze gotowy, ale zgodził się, bo klub był w trudnej sytuacji, a on chciał pomóc. Do 2017 roku znów prowadził rezerwy.

We wrześniu 2017 roku został asystentem w SKN St. Pölten, najpierw u Olivera Lederera, potem u Dietmara Kühbauera. Uważa ten krok za najważniejszy w swojej trenerskiej drodze: zobaczył dwie zupełnie różne metody pracy i przekonał się, że ta drużyna potrzebowała właśnie jednej z nich.

W czerwcu 2018 roku został pierwszym trenerem TSV Hartberg, następcą Christiana Ilzera. Klub awansował do Bundesligi, a jeszcze trzy lata wcześniej grał w Regionallidze. W pierwszym sezonie utrzymał się dopiero w ostatniej kolejce. W sezonie 2019/2020 Hartberg po raz pierwszy w historii awansował do górnej grupy, zajął piąte miejsce i w barażu pokonał wiedeńską Austrię (3:2 na wyjeździe, 0:0 u siebie), zdobywając miejsce w Lidze Europy.

We wrześniu 2020 roku, w drugiej rundzie kwalifikacji, Hartberg pojechał do Polski, na mecz z Piastem Gliwice, mistrzem kraju z 2019 roku. Piast prowadził już po niespełna dziesięciu minutach, Hartberg wyrównywał dwa razy, ale w 84. minucie stracił gola na 2:3. Schopp wytykał drużynie miękkie zachowanie przy straconych golach, a zarazem przypominał, że część jego piłkarzy cztery lata wcześniej grała jeszcze w Regionallidze. Uważał, że klub musi dopiero wypracować w sobie głód takich meczów.

Latem 2021 roku przeszedł do FC Barnsley w angielskim Championship, jako następca Valériena Ismaela, który odszedł do West Bromwich Albion. Barnsley miało za sobą sezon z awansem do baraży, a Schopp nie nawiązał kontaktu z trybunami. 1 listopada 2021 roku został zwolniony po serii siedmiu porażek z rzędu; klub był wtedy przedostatni w tabeli. Wspominał ten czas jako krótki, ale bardzo intensywny.

Do Hartbergu wrócił na początku grudnia 2022 roku, gdy klub po zwolnieniu Klausa Schmidta zamykał tabelę. Tym razem objął też całość spraw sportowych. Jako pierwsze zapowiedział odchudzenie kadry („absolutnie za duża”) i wzmocnienie scoutingu. Drużyna zimowała na ostatnim miejscu, a pod jego kierunkiem utrzymała się w lidze. W sezonie 2023/2024 zajęła piąte miejsce w górnej grupie, z najlepszym w historii klubu dorobkiem punktowym w tej fazie. We wrześniu 2024 roku Schopp przeszedł do LASK Linz jako trener i dyrektor sportowy. LASK miał po pięciu porażkach w sześciu pierwszych kolejkach i zwolnił Thomasa Darazsa. W lidze wyniki się poprawiły, ale zespół o dwa punkty nie zmieścił się w górnej grupie, a w Pucharze Austrii odpadł z WAC po rzutach karnych, mając finał w zasięgu. W Poniedziałek Wielkanocny, 21 kwietnia 2025 roku, klub się z nim rozstał mimo czterech wygranych z rzędu. Uzasadnił to tym, że rozwój gry nie nadąża za wynikami.

Potem przez rok nie miał klubu i rozmawiał z dyrektorami sportowymi z Austrii i zagranicy. W maju 2026 roku trzeci raz objął TSV Hartberg, tym razem jako trener i dyrektor techniczny, po Manfredzie Schmidzie. Mówi o „powrocie do domu”. Chce budować zespół na austriackich talentach i dawać im minuty.

Styl i metody

W 2020 roku opisywał się jako pragmatyk: nie ma jednej właściwej drogi, w każdym klubie trzeba reagować na okoliczności i brać drużynę tam, gdzie jest. Od zawodników oczekuje odwagi, zdecydowania i pasji, a o sobie jako piłkarzu mówił, że był „szaleńcem”, który chciał mieć nogi w każdej ofensywnej akcji. W jego pierwszym Hartbergu padało dużo bramek, a drużyna grała z ryzykiem. Jako były piłkarz, jak mówił, szybciej dostał szansę prowadzenia klubu Bundesligi, ale przez to ryzyko porażki jest dużo większe.

Za najważniejszych nauczycieli uważa Ivicę Osima, który „wobec najlepszych był zawsze najsurowszy”, i Felixa Magatha, który w Hamburgu pokazał mu, co znaczy być zawodowcem. Z kolejnych trenerów wymienia też Mazzone, Jarę i Arenę. Miał w głowie tyle obrazów futbolu, że nie mógł zacząć od pierwszej ligi, dlatego wspinał się przez młodzież. Dawnego kolegę z boiska Pepa Guardiolę nazywa trenerem już wtedy, gdy ten jeszcze grał.

Austriacki futbol kojarzy z pressingiem, gegenpressingiem i szybkimi przejściami, ale uważa, że przy tej intensywności talent i kreatywność zeszły na dalszy plan. Jego zdaniem trzeba pozwalać dryblerom na błędy, a obok piłkarzy odbierających piłkę potrzebni są tacy jak Baumgartner, łączący obie cechy. Model Hartbergu to rozwijanie młodych Austriaków, których klub potem sprzedaje dalej; w lipcu 2026 roku przyznawał, że przy skromnych finansach te transfery są koniecznością. Przykładem jest Elias Havel, którego sprowadził za szybkość i groźne kontry.

Ustawienie dobiera do składu. W LASK jesienią 2024 roku grał najczęściej 4-3-3 i 4-2-3-1. W Hartbergu w sezonie 2026/2027 zmieniał układ: z pięcioma i trzema obrońcami (5-3-2, 3-4-2-1), ale też w 4-4-2 i z czwórką z tyłu.

Wypowiedzi

„Zawsze podejmowałem ryzyko. Jako piłkarz byłem szaleńcem. Chciałem mieć nogi w każdej ofensywnej akcji. Odwaga, zdecydowanie, pasja – tego wymagam od moich zawodników.” (Kurier, luty 2020)

„Zebrałem tyle doświadczenia, wyciągnąłem tyle wniosków. Chodzi o to, co się robi z negatywnymi przeżyciami. Można wiele wynieść, jeśli ma się dar, by nie szukać winy zawsze u innych.” (kicker, grudzień 2022)