Czy krytykowanie van Gaala za przywiązanie do systemu 3-5-2 jest słuszne?

Dodatkowo trzeba pamiętać, że od momentu, w którym przez kontuzję rozpadł się duet stoperów Ferdinand – Vidić, klub cały czas szuka odpowiedniej konfiguracji w formacji obronnej. Mierzył się z tym jeszcze Ferguson w swoim ostatnim sezonie na ławce trenerskiej. Van Gaal próbuje ten dylemat rozwiązać na swój sposób, dochodząc do wniosku, że nie mając w kadrze naprawdę klasowego stopera, musi grać trzema, aby ci, wzajemnie się asekurując i pomagając sobie, nie popełniali błędów.

Z drugiej strony, kosztem skupienia się przede wszystkim na organizacji gry obronnej jest nieco przyblakła postawa niektórych piłkarzy ofensywnych.

Poza jednorazowymi wzlotami van Persie, Di Maria czy Falcao grają dość przeciętnie. Van Persie taki wzlot zaliczył w spotkaniu wyjazdowym na St. Mary’s, strzelając dwa gole, ale w przekroju całego sezonu irytuje jednostajnością i zbyt długim przetrzymywaniem piłki przy nodze. Problemy Falcao i Di Marii w głównej mierze mają związek z urazami. Argentyńczyk jest też wystawiany na nietypowych dla siebie pozycjach. W meczu z drużyną Koemana na Old Trafford został ustawiony w pierwszej linii i można dyskutować na temat jego użyteczności na tej pozycji. W Realu Madryt w swoim ostatnim (najlepszym?) sezonie grał jako lewy środkowy pomocnik, występując w 43 meczach od pierwszej minuty, zaliczając 11 goli i 22 asysty. W tym momencie daleko mu do takiej skuteczności i formy.

Kolejną ważną kwestią jest rola napastników. Raz, jak już wspomnieliśmy, pełnił ją Di Maria, grając przeciwko Southampton u boku van Persiego. Wydaje się, że głównym celem LvG w takim posunięciu było to, aby także zawodnicy pierwszej linii zajęli się schodzeniem do boków i szukaniem gry. W momencie, w którym ManU gra w środku pola trójką, to naturalnie napastnicy muszą zmieniać pozycję, być w ruchu, schodzić w boczne sektory, bo inaczej w centralnej części boiska robi się bardzo ciasno, co sprawia, że rozegranie jest o wiele trudniejsze, tempo akcji spada, bo dłużej podejmuje się decyzję, a zarazem trudniej zaskoczyć przeciwnika. Przykładem był chociażby mecz United ze Stoke na Britannia Stadium, w którym holenderski napastnik tworzył linię ataku z Radamelem Falcao. Na poniższej grafice widać zjawisko ich centralizacji w grze United.

Wolne tempo gry, za które drużyna z Old Trafford jest tak krytykowana, jest właśnie spowodowane takimi, a nie innymi względami. Wahadłowi nie są w stanie samodzielnie rozwijać akcji na bokach, potrzebują wsparcia piłkarzy schodzących do ich strefy, pomagających w rozegraniu futbolówki. Zresztą podkreślił to LvG po meczu z So’ton, mówiąc o braku dobrych wyborów i odpowiednich ruchów w ostatniej fazie akcji. Stąd widoczny brak dynamiki w atakach „Czerwonych Diabłów”.

Pamiętajmy, że gra trójką stoperów nie jest na Wyspach rzeczą powszechną. Stąd wiele krytycznych nawoływań ekspertów czy kibiców (podczas ostatniego meczu ligowego z QPR fani śpiewali „four four two”, domagając się powrotu menedżera do tej taktyki). Jeśli to dziwne dla nich ustawienie, nie przynosi za sobą efektownej gry, zawsze będą się domagali tego, co dla nich naturalne, a przecież 4-4-2 to w Anglii ustawienie święte, praktykowane przez dekady, i mimo że kluby z czołówki od niego odchodzą lub dawno odeszły, to na niższych szczeblach krytyka tej formacji nadal jest traktowana, jakbyśmy podważali istnienie grawitacji.

Brytyjscy piłkarze (a ci w znacznej mierze tworzą blok trójki stoperów United), nie mając bardziej zaawansowanej styczności z tą formacją, muszą się jej uczyć. Nauka to nie są tylko dwa tygodnie przygotowań przed sezonem, to ciągły i żmudny proces, który zanim osiągnie satysfakcjonujący dla menedżera poziom, zostanie okupiony niejednym błędem. I LvG doskonale to wie, że piłkarze, tak jak ludzie, uczą się na błędach, szczególnie młodzież, jak Blackett czy McNair.

Van Gaal jest ponadprzeciętnie inteligentnym człowiekiem, ma niesamowite doświadczenie w roli szkoleniowca i parę ważnych trofeów w karierze udało mu się zdobyć. Nie będą go ruszać słowa ekspertów występujących w telewizji na temat tego, czy jego taktyka jest słuszna czy nie, bo ma świadomość, że jest to w znacznej mierze powiązane z tym, czy jego zespół danego dnia wygrał, przegrał czy zremisował. A dla największych trenerów, poza wynikiem, który jest ważny dla każdego trenera, i nikt poza Zdenkiem Zemanem nie powie inaczej, najważniejsze są styl i jakość gry. Kto zwróci uwagę na to, że w danym meczu mimo porażki Manchester United rozegrał dobry mecz? Nieliczni. A w piłce tak już jest, że nie zawsze wygrywasz, jak jesteś lepszy.

Żeby była jasność, nie stajemy w 100% w obronie van Gaala. Bo podejmuje też decyzje, łagodnie ujmując, dyskusyjne, jak Phil Jones wykonujący rzut rożny. Ale trzeba pamiętać, że w czasach, gdy presja na menedżerów jest duża jak nigdy dotąd  i gdy mają bardzo mało czasu na wdrażanie swoich koncepcji, trzeba im dawać czas. Bo bez niego nie zmienią niczego.

Jeśli nikogo nie przekonały wypisane wyżej argumenty czysto piłkarskie i nadal ma wątpliwości co do tego, czy klub z Greater Manchester powinien grać inaczej, to proszę spojrzeć na fakty w najczystszej postaci i zadać sobie pytanie – czy łącząc to, że van Gaala cechuje niesamowita pewność siebie i niemałe ego, z ogromną wiedzą taktyczną i głową analityka, jaką bezdyskusyjnie posiada, myślicie, że zmieni swoją koncepcję, bo tak mówią kibice i paru byłych piłkarzy z telewizji? Odpowiedzcie sobie sami.